هفتادمین جلسه دادگاه حمید نوری، متهم به مشارکت در اعدام‌های تابستان ۱۳۶۷، روز سه‌‌شنبه هفدهم اسفند ۱۴۰۰ – هشتم مارس ۲۰۲۲، در  استکهلم برگزار شد.

هفتادمین جلسه دادگاه حمید نوری، حمید نوری متهم به بخشی از اتهامات خود پاسخ داد. او گفت فرمان آیت‌الله خمینی درباره اعدام‌های ۶۷ را «نه تایید و نه رد» می‌کند.

حمید نوری در هفتادمین جلسه دادگاهش به بخشی از اتهامات خود پاسخ داد. حمید نوری درباره آشنایی خود با برخی از مقام‌های حکومت ایران از جمله سهراب سلیمانی برادر قاسم سلیمانی و غلامحسین محسنی اژه‌ای، حسینعلی نیری و مقام‌های دیگر حکومت توضیح داد.

در دادگاه امروز صدایی از ابراهیم رئیسی رییس جمهور حکومت اسلامی ایران پخش شد که او اعدام‌های سال ۱۳۶۷ و فرمان آیت‌الله خمینی درباره آن را تایید می‌کرد.

نوری در عین حال اضافه کرد و گفت: «تمام اظهارنظر‌های ابراهیم رئیسی درباره اعدام‌های تابستان سال ۱۳۶۷ را صد در صد تایید می‌کنم.»

دادستانی سوئد حمید نوری‌(با نام مستعار عباسی) را متهم کرده است که در کشتار زندانیان سیاسی چپ و مجاهد در تابستان سال ۱۳۶۷ در زندان گوهردشت شرکت داشته است. او ۱۸ آبان ۱۳۹۸-۹ نوامبر ۲۰۱۹ هنگام ورود به فرودگاه استکهلم بازداشت شد. تا کنون ده‌ها شاهد در این دادگاه شهادت داده‌اند و حمید نوری نیز چند جلسه به دفاع از خود پرداخته بود.

در ابتدای این جلسه کنت لوئیس وکیل برخی اعضای سازمان مجاهدین ایران مدارک کتبی و صوتی تازه‌ای را به دادگاه ارائه داد.

کنت لوئیس با ارجاع به مدارک تلاش کرد نشان دهد فرمان آیت‌الله خمینی در «محارب نامیدن زندانیان سر موضع در سال ۱۳۶۷» که مورد تایید مقام‌های ارشد حکومت ایران بود و آن‌ها این فرمان را تصدیق کرده‌اند. این فرمان به کشتار هزاران زندانی سیاسی در تابستان آن سال منجر شد.

حمید نوری پیش‌تر در دفاعیاتش اصالت فرمان خمینی را زیر سئوال برده بود.حمید نوری در پاسخ کنت لوئیس مبنی بر این‌که آیا هم‌چنان اصالت این سند را زیر سئوال می‌برد گفت: «از این سند نمی‌شود در دادگاه بین‌المللی استفاده کرد. من این نامه را نه تایید و نه رد می‌کنم.»

این حکم در کتاب خاطرات آیت‌الله حسینعلی منتظری نیز به چاپ رسیده بود. اما حمید نوری گفته بود آیت‌الله منتظری با حکومت و آیت‌الله خمینی به مخالفت برخاسته بود و امروز نیز تکرار کرد: آیت‌الله منتظری دروغ‌گوست.

کنت لوئیس با ارجاع به اظهارات مقامات ارشد حکومت اسلامی گفت: آن‌ها همگی این فرمان آیت‌الله خمینی را تایید کرده‌اند.

کنت لوئیس از جمله به اظهارات آیت‌الله خامنه‌ای رهبر فعلی و آیت‌الله موسوی اردبیلی از مقام‌های ارشد قضایی وقت و محمد یزدی رییس سابق دستگاه قضایی، علی فلاحیان وزیر اطلاعات وقت، ابراهیم رئیسی و محمد نیازی اشاره کرد.

کنت لوئیس هم‌چنین صدای ابراهیم رئیسی را به دادگاه ارائه داد که او با دفاع از اعدام‌ها و نظر آیت‌الله خمینی می‌گوید تمام کسانی که اعدام شدند حکم اعدام داشتند.

حمید نوری هم در دفاعیات امروز مجبور شد بگوید که: «تمام اظهارنظر‌های ابراهیم رئیسی درباره اعدام‌های تابستان سال ۱۳۶۷ را صد در صد تایید می‌کنم.»

رئیسی در این فایل صوتی که در دادگاه هم پخش شد درباره اعدام‌ زندانیان در سال ۱۳۶۷ گفت: «حکم امام مبنی بر این بود که پرونده کسانی که اثبات شده است، محارب بودند» و قطعا با سازمان مجاهدین همکاری داشتند، «ولی حکم آن‌ها اجرا نشده بود، بررسی شود، هیاتی هم به این پرونده‌ها رسیدگی کرد که باید حکم آن‌ها اجرایی شود یا نه.»

با این حال ابراهیم رئیسی در این فایل ضمن تایید حکم آیت‌الله خمینی گفت: «نه نامش و نه سمتش» در این حکم نبوده است. رئیسی بدین ترتیب حضور خود در هیات متصدی اعدام‌ها را انکار کرد.

ابراهیم رئیسی، از جمله کسانی است که در فایل صوتی گفت‌و‌گوی هیات متصدی اعدام‌ها با آیت‌الله منتظری حضور دارد.

تا کنون بسیاری از جان‌بدربردگان اعدام‌های ۱۳۶۷ و هم‌چنین شاهدان خاطرات خود را از مواجهه با ابراهیم رئیسی در هیات متصدی اعدام‌ها روایت کرده‌اند. آن‌ها این هیات را هیات مرگ خواندند.

در جلسه امروز دادگاه حمید نوری، کنت لوئیس به فایل صوتی ارجاع داد که پیش‌تر سازمان مجاهدین منتشر کرده بود. حمید نوری تایید کرد که این صدای محمد مقیسه است.

پس از اعلام خبر دستگیری حمید نوری، سازمان مجاهدین خلق ۲۴ آبان ۱۳۹۸- ۱۵ نوامبر ۲۰۱۹ فایلی را منتشر کرد که در آن صدای منتسب به محمد مقیسه و منتسب به علی رازینی قاضی دیوان عالی کشور درباره این بازداشت صحبت و به‌طور تلویحی هویت فرد بازداشت شده را تایید می‌کنند.

در این فایل محمد مقیسه، فرد بازداشت شده در سوئد را مدیر دفتر وقت خود در دادگاه انقلاب معرفی می‌کند.

دادستان‌های پرونده حمید نوری گفته‌اند او در زمان اعدام‌ها دستیار محمد مقیسه‌(با نام مستعار ناصریان) بود. محمد مقیسه دادیاری و ریاست وقت زندان‌ گوهردشت بود. او می‌گوید جیم استفورد متخصص جنایی فایل‌های صوتی با مقایسه دیگر فایل‌های صوتی متعلق به محمد مقیسه را تایید کرده که این صدای متعلق به اوست.

حمید نوری گفت صدایی که در دادگاه پخش شد «شبیه» بود. او خطاب به کنت لوئیس گفت: زمانی که «شما لطف کردید نوار و تصویر زیبای این قاضی را دادید به این نتیجه رسیدم که بله صدا یکی است.»

حمید نوری هم‌چنین در این دادگاه پذیرفت که پیش از سفر به سوئد با محمد مقیسه مشورت کرده بود. نوری اضافه کرد که محمد مقیسه درباره سفر به سوئد به او هشدار داده بود.

حمید نوری درباره نامه بازگشت او به اوین، به‌عنوان دادیار پس از شهریور ۱۳۶۷ گفت: «جعلی» است. این نامه از سوی هرش صادق ایوبی ارائه شده است و حمید نوری می‌گوید این نامه را جعل کرده است. حمید نوری پذیرفته بود که در زندان اوین کار می‌کرده و در زندان گوهردشت نبوده است.

کنت لوئیس وکیل پرونده نیز استدلال کرد که اگر او در اوین کار می‌کرد چرا نامه بازگشت به کار در اوین برایش صادر شده است.

 

نوری در این جلسه هم‌چنین در خصوص ارتباط خود با شماری از مقامات حکومت اسلامی ایران از جمله غلامحسین محسنی اژه‌ای و سهراب سلیمانی توضیح داد و گفت آن‌ها را از میهمانی و دوره‌های نیروهای دادستانی و زندان می‌شناسد.

او گفت سهراب سلیمانی نیز برادر قاسم سلیمانی فرمانده کشته شده نیروی قدس ایران است که زمانی مدیرکل زندان‌های استان تهران بود. او گفت رییس شرکتی در آن کار می‌کردم با او مسائل ساختمانی و باغ‌داری را هماهنگ می‌کردند، چرا که این سازمان باغ بزرگی‌ در ساوه دارد. او گفت سهراب سلیمانی را به میهمانی افطاری‌اش دعوت کرده بود اما او نیامده بود.

بنابر گفته‌ وکلای پرونده، او دست‌کم شماره سه تن از روسای زندان گوهردشت را نیز در شماره‌های موبایل خود داشته است.

نوری در عین حال تایید  کردکه حسینعلی نیری ۱۰ تا ۱۵ سال است به افطاری‌های او می‌آمد. او در عین حال ادعا کرد که در ایران کارهای ساختمانی می‌کند و برای حسینعلی نیری نیز قرار بود ساختمانی بسازد.

حسینعلی نیری قاضی شرع هیات متصدی اعدام‌های سال ۱۳۶۷ است.

کنت لوئیس در این جلسه پرسید آیا در رفت و آمدها درباره نقش نیری در هیات متصدی اعدام‌ها صحبت شده یا نه. اما حمید نوری گفت همه ماجرای کشتار «چرت و پرت» است.

حمید نوری در ادامه اضافه کرد بین ۱۳۶۱ تا ۱۳۷۰ در زندان کار می‌کرد. او می‌گوید تا سال‌های بعد هم پاره وقت در آن‌جا مشغول به کار بود.

حمید نوری گفت در سال ۱۳۸۰ نیز مجددا مدتی در زندان مشغول به کار شده بود.

 

دادگاه حمید نوری در نوزدهم مرداد ۱۴۰۰ آغاز شد و تا ماه مه ادامه دارد. ریاست دادگاه را در این مدت قاضی توماس ساندر برعهده داشته است.

 

 

   بهرام رحمانی

bahram.rehmani@gmail.com

نظرات

نظر (به‌وسیله فیس‌بوک)