وضعیت اقتصادی ایران؛ وقتی جنگی نیست، اما گرانی هر روز حمله می‌کند

وضعیت اقتصادی ایران در حالی سخت‌تر می‌شود که ، آمریکا مدتی است به ایران حمله نکرده است. در همین بازه، نرخ ارز، خودرو، اینترنت همراه و کالاهای خوراکی یکی پس از دیگری گران می‌شوند.

وضعیت اقتصادی ایران و سایه‌ی تهدید نظامی

گزارش‌ها از ادامه‌ آتش‌بس ایران و آمریکا بیش از ۱۸۵ روز حکایت دارد. دونالد ترامپ گفته است پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای ۳ نوامبر ۲۰۲۶ (۱۲ آبان ۱۴۰۵) حمله‌ای انجام نمی‌دهد.

با این وجود با دستکاری حاکمیت ملایان بازار ارز دچار جهش‌های پی‌در‌پی شده است. دلار آزاد چهارشنبه ۲۲ مهر با ۲۶۱ هزار تومان بسته شد. پنجشنبه به ۲۶۵ هزار تومان رسید و جمعه ۲۴ مهر به ۲۶۷ هزار و ۹۰۰ تومان رسید. در همان روز، سکه امامی به ۲۷۰ میلیون و ۹۴۰ هزار تومان رسید. گزارش‌های بازار، نگرانی سیاسی و وضعیت تنگه‌ی هرمز را عامل اصلی دانسته‌اند.

بازار خودرو نیز از این موج بی‌نصیب نبود. روز ۲۱ مهر، قیمت ری‌را در بازار آزاد ۸۰ میلیون تومان بالا رفت و به ۴ میلیارد و ۷۵۰ میلیون تومان رسید. دنا پلاس اتوماتیک و تارا اتوماتیک هرکدام ۷۰ میلیون تومان گران شدند. این‌ها قیمت بازار آزادند و نرخ کارخانه را نشان نمی‌دهند.

در بخش ارتباطات، اپراتورها افزایش ۱۰۰ درصدی تعرفه‌ی اینترنت همراه را خواسته‌اند. گزارش‌های ۲۲ و ۲۳ مهر از افزایش احتمالی تا ۴۰ درصد خبر می‌دهند. هنوز اطلاعیه‌ی رسمی منتشر نشده است. اپراتورها هزینه‌ی توسعه و نگهداری شبکه را دلیل درخواست خود گفته‌اند.

در بازار خوراکی نیز سقف قیمت روغن سرخ‌کردنی ۸۱۰ گرمی از ابتدای مهر بیش از ۱۰۰ هزار تومان بالا رفته است.

آمار رسمی فشار را روشن‌تر نشان می‌دهد. مرکز آمار، تورم نقطه‌ای شهریور ۱۴۰۵ را ۸۹.۸ درصد و تورم سالانه را ۷۳.۶ درصد اعلام کرد. بانک مرکزی تورم نقطه‌ای را ۸۳.۸ درصد گزارش کرده است. تورم نقطه‌ای خوراکی‌ها از ۱۲۱ درصد گذشت و روغن ۲۵۷ درصد گران شد. تورم سالانه خوراکی‌ها، آشامیدنی‌ها و دخانیات ۱۰۸.۸ درصد گزارش شده است. تورم نقطه‌ای دهک دوم حدود ۹۹.۳ درصد بود. این ارقام، وضعیت اقتصادی ایران را در سفره‌ خانوار نشان می‌دهد.

مسئولیت حکومت و پرسش‌های بی‌پاسخ

پرواضح است حکومت ملایان با زنده نگه داشتن سایه‌ جنگ، معیشت مردم را گروگان گرفته است. آنچه مستند است، عدم وجود حمله فیزیکی نظامی و ادعاهای تهدید نظامی و جهش قیمت‌هاست. وضعیت اقتصادی ایران هم‌زمان زیر فشار ریسک سیاسی قرار دارد.

از سوی دیگر، گزارش‌ها نشان می‌دهد موضوع تنگه‌ هرمز  و موشک‌پرانی‌های روزانه حکومت ایران در این تنگه و حملات گروه‌های نیابتی آن به کشورهای منطقه و ریسک سیاسی بر نرخ ارز اثر دارند. با این حال، ارقام مرکز آمار و بانک مرکزی درباره‌ تورم با هم فاصله دارند. این فاصله، پرسش‌هایی درباره‌ی شفافیت آمار رسمی ایجاد می‌کند. البته تنها چیزی که در مورد آمار از حاکمیت ملایان نمی‌توان انتظار داشت شفافیت است. تورم نقطه‌ای روستایی ۱۰۸.۹ درصد بوده و فشار بر روستاییان بیشتر است. دقت در این ارقام برای فهم وضعیت اقتصادی ایران و معیشت مردم اهمیت بسیاری دارد.

پرسش‌های دیگری نیز بی‌پاسخ مانده است. چه نهادی بر قیمت‌گذاری خودرو و تعرفه‌ها نظارت می‌کند؟ آیا افزایش‌ها پیش از اجرا به مردم اطلاع داده می‌شود؟ نقش بانک مرکزی در مدیریت نرخ ارز چقدر است؟ اگر ریسک جنگ تنها عامل است، چرا پس از بیش از ۱۸۵ روز آتش‌بس، و چرا پیش از شروع جنگ وضعیت اقتصادی ایران همچنان با افزایش قیمت‌ها همراه بوده است؟ پاسخ روشن است. حاکمیت ملایان بی‌کفایتی خود در اداره امور کشور و دستکاری در بازار ارز، خودرو، طلا و… در قالب سایه جنگ و تحریم به افکار عمومی ارائه می‌دهد. دروغی بزرگ که هر روز و هر روز بیشتر و بیشتر در رسانه‌های حکومتی بازتاب می‌یابد تا به افکار عمومی قبولانده شود و هدف نیز این است که از فشار افکار عمومی بر حاکمیت ملایان و بروز اعتراضات سیاسی سراسری جلوگیری شود.

نظرات

نظر (به‌وسیله فیس‌بوک)