شهرهای حکمرانی در دل کوه؛ وقتی امنیت مسئولان بر امنیت مردم مقدم می‌شود

طرح ساخت «شهرهای حکمرانی» در دل کوه‌ها، این روزها به یکی از جنجالی‌ترین موضوعات سیاسی کشور تبدیل شده است. این طرح از سوی علی خضریان، نماینده مجلس، مطرح شده است. هدف آن، حفاظت از جان مدیران و مسئولان حکومتی در شرایط جنگی عنوان شده است. اما میلیون‌ها شهروند عادی حتی از ابتدایی‌ترین امکانات پدافند غیرعامل محروم‌اند. همین تضاد، موجی از انتقاد را در داخل کشور برانگیخته است.

 

پیشنهاد ساخت شهرهای حکمرانی در دل کوه

علی خضریان در ۸ مرداد ۱۴۰۵ نوشت که شرایط جنگی کشور ادامه‌دار خواهد بود. به گفته‌ی او، به همین دلیل باید در سطح استان‌ها شهرهای حکمرانی ساخته شود. هدف این طرح، ایمن نگه‌داشتن مدیران از خطر ترور در زمان جنگ عنوان شده است. او همچنین خواستار آن شد که این اولویت در بودجه‌ی سال ۱۴۰۶ نیز لحاظ شود. طبق گفته‌ی او، روند تنظیم بودجه‌ی سال آینده از اواخر تابستان در دولت آغاز می‌شود.

خضریان در همان جلسه، پروژه‌های زیرساختی مردمی مانند فاضلاب را در اولویت بعدی قرار داد. او گفت حتی تأخیر چند ساله در چنین پروژه‌هایی مشکلی ایجاد نمی‌کند. در مقابل، درباره‌ی مسئولان تأکید کرد: «باید مسئولان را در مجتمع‌های زیرزمینی ایمن نگه داریم». این تضاد آشکار در اولویت‌بندی، هسته‌ی اصلی انتقادهای بعدی را شکل داد.

این اظهارات در حالی مطرح شد که خضریان در ماه‌های اخیر همواره لحنی جنگ‌طلبانه داشته است. او در ۲۸ تیر ۱۴۰۵ کویت را به «تنبیه ویژه» تهدید کرد. او پیش‌تر نیز از هدف قرار گرفتن پایگاه‌های آمریکایی توسط حکومت ایران سخن گفته بود. همین سابقه، تناقض میان شعارهای جنگ‌طلبانه‌ی او و درخواست پناهگاه امن برای خودش را برجسته‌تر کرده است.

واکنش‌ها و انتقادات گسترده

طرح شهرهای حکمرانی با واکنش تند بسیاری از فعالان سیاسی روبه‌رو شد. کاربران فضای مجازی نیز به این طرح واکنش نشان دادند. صفحه‌ی اخبار جمهور در شبکه‌ی تردز نوشت شهروندان هرگز در تصمیم به آغاز یا ادامه‌ی جنگ نقشی نداشته‌اند. با این حال، اکنون باید بی‌پناه بمانند و سپر بلای پیامدهای آن شوند. این صفحه تأکید کرد امنیت باید نخست برای مردمی تضمین شود که بیشترین هزینه‌ی جنگ را می‌پردازند.

محمدتقی فاضل میبدی، عضو مجمع محققین و مدرسین حوزه‌ی علمیه‌ی قم، نیز به این طرح واکنش نشان داد. وبسایت فرارو به نقل از وی گفت مردم این روزها با تورم و مشکلات معیشتی دست‌وپنجه نرم می‌کنند. به گفته‌ی او، طرح ساخت مخفیگاه امن برای مدیران، تنها بی‌اعتمادی عمومی را تشدید می‌کند. فاضل میبدی همچنین به تناقض رفتاری برخی سیاستمداران اشاره کرد. به گفته‌ی او، این افراد هم‌زمان بر طبل جنگ می‌کوبند و هم به دنبال پناهگاه شخصی هستند.

برخی کاربران فضای مجازی نیز با طعنه پرسشی مطرح کرده‌اند. آنها می‌پرسند چرا میلیون‌ها «جانفدای» ادعایی نظام، راهی جبهه‌ی جنوب کشور نمی‌شوند. آنها می‌پرسند چرا اکنون باید به فکر شهرهای حکمرانی برای حفاظت از سران باشند. این کاربران یادآوری کرده‌اند که رهبران نظام در سال‌های بدون جنگ نیز بارها از آرزوی شهادت سخن گفته‌اند. به گفته‌ی آنها، اکنون که فرصت عملی شدن این شعارها فراهم شده، اولویت اصلی به ساخت پناهگاه شخصی تبدیل شده است. این پرسش‌ها، فاصله‌ی میان شعارهای رسمی و اقدام عملی سران حکوممت را به‌روشنی نشان می‌دهد.

 

غیبت پناهگاه برای مردم عادی

در طول دو جنگ اخیر، حکومت هیچ اقدام مشخصی برای ساخت پناهگاه عمومی انجام نداده است. حتی فعال‌سازی منظم آژیر خطر برای مردم عادی نیز رخ نداده است. بسیاری از شهروندان در جریان حملات نظامی اخیر، از نبود امکانات حفاظتی گلایه کرده‌اند. برخی از این شهروندان، جان خود را نیز در همین حملات از دست داده‌اند. با این حال، طرح شهرهای حکمرانی نشان می‌دهد اولویت نخست همچنان حفظ جان مدیران است، نه مردم عادی.

این تضاد را باید در بستر ماجراجویی‌های نظامی و هسته‌ای حکومت ایران دید. حملاتی که در پی این سیاست‌ها به کشور وارد شده، بار اصلی خود را بر دوش مردم عادی گذاشته است. این مردم نه در تصمیم به جنگ سهیم بوده‌اند و نه از حداقل امکانات دفاعی برخوردارند. سال‌هاست که مسیر تشدید تنش با کشورهای منطقه، بدون همه‌پرسی یا مشورت عمومی، از سوی سران نظام تعیین می‌شود. با این حال، هزینه‌ی این مسیر همواره بر دوش شهروندان عادی سنگینی کرده است، نه بر دوش کسانی که آن را رقم زده‌اند. در چنین شرایطی، طرح شهرهای حکمرانی ویژه‌ی مسئولان، به نماد آشکاری از فاصله‌ی میان حکومت و شهروندان تبدیل شده است.

در نهایت، ماجرای شهرهای حکمرانی چیزی فراتر از یک پیشنهاد بودجه‌ای است. حکومت ایران در طول دو جنگ اخیر هیچ پناهگاهی برای شهروندان عادی احداث نکرده است. با این حال، سران نظام از جمله علی خضریان بر ضرورت ساخت پناهگاه‌های امن کوهستانی برای خود پافشاری می‌کنند. این در حالی است که خود او همواره بر طبل ادامه‌ی جنگ کوبیده است. این تناقض آشکار میان جنگ‌طلبی و طلب امنیت شخصی، با مخالفت گسترده‌ای روبه‌رو شده است. این مخالفت حتی در میان چهره‌های نزدیک به حاکمیت نیز دیده می‌شود. طرح شهرهای حکمرانی، بار دیگر شکاف عمیق میان اولویت‌های حکومت و نیازهای واقعی مردم را به نمایش گذاشته است.

نظرات

نظر (به‌وسیله فیس‌بوک)