سال‌ها پیش از انقلاب بهمن ۱۳۵۷ و به قدرت رسیدن روحانیت به رهبری آیت‌الله خمینی، بیژن جزنی، از بنیان‌گذاران و نظریه‌پردازان سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران، در زندان شاه به بررسی نقش مذهب در مبارزات سیاسی و اجتماعی ایران، جایگاه روحانیت، رابطه اسلام و مارکسیسم و مناسبات نیروهای چپ با جریان‌های مذهبی پرداخت.جستار «مارکسیسم اسلامی یا اسلام مارکسیستی» از آثار مهمی است که به بیژن جزنی تعلق دارد و در آن، مسائل اساسی مربوط به مذهب، ایدئولوژی، اتحادهای سیاسی و رهبری جنبش انقلابی مورد بررسی قرار گرفته است. اکنون، پس از نزدیک به نیم‌قرن حاکمیت جمهوری اسلامی، بازخوانی این اثر و بررسی اهمیت تحلیل‌های جزنی درباره نقش سیاسی مذهب، همچنان موضوعیت دارد. نی مطرح کرده است، مورد بررسی قرار می‌گیرد. فرخ نگهدار به این نشست دعوت شده تا دلایل خود را بیان کند و در گفت‌وگویی مستقیم با میهن جزنی، پرویز نویدی و محمدرضا شالگونی، که از تاریخچه تدوین و انتقال این اثر از زندان آگاهی مستقیم دارند، به بحث بپردازد. این ویاین جستار در سال ۱۳۶۳ به ابتکار گروه «راه فدایی» در پاریس انتشار علنی یافت. مهرداد وهابی، نویسنده مقدمه آن چاپ، در ویژه‌برنامه تلویزیون جنبش درباره اهمیت این اثر در شرایط کنونی ایران، دلایل انتشار علنی آن و زمینه‌های تاریخی و سیاسی نگارش آن سخن خواهد گفت. در بخش دیگری از برنامه، تردیدهایی که فرخ نگهدار درباره انتساب این جستار به بیژن ج زژه‌برنامه به بازخوانی میراث نظری بیژن جزنی، اهمیت آن برای جنبش چپ و مبارزات اجتماعی امروز ایران و همچنین بررسی اسناد و شهادت‌های تاریخی درباره انتساب این اثر اختصاص دارد.

محورهای اصلی برنامه:

۱. تاریخچه نگارش جستار در زندان و چگونگی انتقال آن به بیرون.

۲. اهداف سیاسی و نظری جزنی از تدوین این نوشته و جایگاه آن در تحلیل او از مذهب و جنبش انقلابی.

۳. اهمیت بازخوانی جستار در پرتو تجربه انقلاب ۱۳۵۷ و حاکمیت جمهوری اسلامی.

۴. بررسی انتساب اثر به بیژن جزنی؛ طرح دیدگاه فرخ نگهدار و گفت‌وگوی مستقیم با شاهدان تدوین و انتقال آن

 

پنج‌شنبه ۱۵ اکتبر ۲۰۲۶ (۲۳ مهر ۱۴۰۵)

دیدن این برنامه:

نظرات

نظر (به‌وسیله فیس‌بوک)