سقوط ریال ایران، روندی که همواره ادامه دارد

افت ارزش ریال ایران در برابر ارزهای خارجی یکی از چالش‌های اصلی اقتصادی کشور طی سال‌های اخیر بوده که در هفته‌ها و روزهای اخیر اوج تازهای گرفته است.

این سقوط، نتیجه مجموعه‌ای از عوامل سیاسی، اقتصادی و تولیدی است که همگی به تضعیف اقتصاد حکومت ایران منجر شده‌اند.

یکی از مهم‌ترین این عوامل، فشارهای سیاسی بین‌المللی است. تحریم‌های اقتصادی که بر حکومت ایران تحمیل شده، باعث محدودیت شدید در تجارت خارجی و دسترسی به بازارهای جهانی شده است.

این امر، کاهش درآمدهای ارزی را به دنبال داشته و ارزش ریال را در بازار ارز تضعیف کرده است.

از سوی دیگر، عدم تولید کافی و توسعه‌نیافتگی صنعتی در داخل کشور نیز بر این بحران دامن زده است.

بسیاری از صنایع حیاتی کشور دچار رکود شده‌اند و وابستگی شدید به واردات کالاهای اساسی و مواد اولیه، فشار مضاعفی بر منابع ارزی حکومت ایران وارد کرده است.

این موضوع باعث شده تا نیاز به ارزهای خارجی افزایش یابد و در عین حال، تولید داخلی که می‌تواند به رشد اقتصادی کمک کند، دچار ضعف شود.

رشد ناخالص داخلی (GDP) پایین یکی دیگر از عوامل موثر در افت ارزش ریال است.

رشد اقتصادی حکومت ایران طی سال‌های اخیر به دلیل ناتوانی در جذب سرمایه‌گذاری خارجی و داخلی، عدم ثبات سیاسی، و ناکارآمدی در مدیریت اقتصادی، بسیار ضعیف بوده است.

این امر باعث کاهش ظرفیت‌های تولیدی کشور شده و در نتیجه درآمدهای ارزی و قدرت رقابت اقتصادی را کاهش داده است.

سیاست‌های نادرست اقتصادی، عامل کاهش ارزش پول ملی

وقتی رشد اقتصادی کند باشد، ریال نیز به تبع آن دچار افت خواهد شد، چرا که تقاضا برای پول ملی در سطح بین‌المللی کاهش می‌یابد.

علاوه بر این، سیاست‌های اقتصادی نادرست مانند چاپ پول بدون پشتوانه و سیاست‌های پولی ناکارآمد نیز به کاهش ارزش ریال منجر شده‌اند.

افزایش نقدینگی بدون رشد هم‌زمان در تولید و بهره‌وری، تنها باعث افزایش تورم و کاهش ارزش پول ملی شده است.

تورم بالا و بی‌ثباتی اقتصادی، اعتماد عمومی و سرمایه‌گذاران به ریال را کاهش داده و باعث شده تا مردم به ارزهای خارجی روی بیاورند که خود به تضعیف بیشتر ریال منجر می‌شود.

در مجموع، ترکیب فشارهای سیاسی، کاهش تولید و رشد ضعیف اقتصادی همراه با سیاست‌های پولی نادرست، باعث افت شدید ارزش ریال ایران شده است.

این وضعیت نه تنها بر توان خرید مردم تأثیر منفی گذاشته، بلکه چشم‌انداز اقتصادی کشور را نیز تیره و تار کرده است.

دلار در اولین روز آبان‌ماه با جهشی بیش از ۱۰۰۰ تومان از مرز ۶۶ هزار تومان عبور کرد.

به این ترتیب، ریزش ارزش ریال در آبان‌ماه با شدت بیشتری ادامه یافت.

همزمان با سقوط ارزش ریال، بازار بورس نیز شاهد افت شدید شاخص‌ها بود.

با افزایش تهدیدهای نظامی اسرائیل و ارائه لایحه بودجه سال آینده به مجلس، نرخ دلار امروز با افزایش ۱۵۰۰ تومان به ۶۶ هزار و ۳۰۰ تومان رسید.

معامله‌گران در بازار آزاد هر دلار را به نرخ ۶۶ هزار تومان معامله کردند، در حالی که اوایل هفته دلار در حوالی ۶۳ هزار و ۵۰۰ تومان معامله می‌شد.

تنزل ارزش ریال و بورس به موازات یکدیگر

قیمت هر قطعه سکه تمام طرح جدید نیز در معاملات روز سه‌شنبه در کانال ۵۴ میلیون تومان نوسان داشت.

همزمان با کاهش ارزش ریال، بورس ایران نیز با افت شدید مواجه شد.

شاخص کل بورس در پایان معاملات روز سه‌شنبه یکم آبان‌ماه با کاهش ۱۳ هزار و ۳۶۸ واحدی از مرز ۲ میلیون واحد تنزل کرد و به ۱۹۹۳۸۹۹ واحد رسید.

بورس تهران در شرایطی حمایت مهم خود را در سطح ۲ میلیون واحد از دست داده است که پیش‌تر، شکست‌های مکرر این سطح باعث امیدواری سهامداران به بازگشت رونق پس از سقوط سال ۱۳۹۹ شده بود.

بازار سهام در طول یک هفته به طور مستمر با افت مواجه بوده است.

علاوه بر شاخص کل، شاخص هم‌وزن نیز با کاهش ۴ هزار و ۲۰۶ واحدی به کار خود پایان داد.

[چرا دولت تالار بورس را تعطیل کرد؟]

به نظر می‌رسد تنش‌های منطقه‌ای و ارائه لایحه پیشنهادی دولت به مجلس، همراه با خبر افزایش ۱۷۵ درصدی انتشار اوراق مشارکت در لایحه بودجه ۱۴۰۴، به شدت به ریزش بازارهای مالی حکومت ایران دامن زده است.

در این میان، کارشناسان افزایش نرخ دلار نیما و توافقی در مرکز مبادله ارز و طلا را یکی از عوامل موثر بر افزایش تنش در بازارهای مالی و کاهش ارزش ریال می‌دانند.

افزون بر عوامل سیاسی خارجی، سخنان مسعود پزشکیان درباره لایحه بودجه سال آینده، شایعاتی درباره احتمال افزایش نرخ بنزین ایجاد کرده است که ممکن است به کاهش بیشتر ارزش ریال منجر شود.

نظرات

نظر (به‌وسیله فیس‌بوک)