در آستانه دومین سالگرد اعتراضات، گزارش کمیته حقیقت‌یاب

کمیته حقیقت‌یاب سازمان ملل در تاریخ ۲۳ شهریور ۱۴۰۳ با انتشار گزارشی ۱۱ صفحه‌ای هشدار داده که حکومت ایران دو سال پس از شروع اعتراضات ۱۴۰۱ که در پی کشته شدن مهسا امینی در بازداشت «گشت ارشاد» آغاز شد، تلاش‌های خود را برای سرکوب حقوق اساسی زنان و دختران و «از بین بردن بقایای فعالیت‌های زنان» تشدید کرده است.

کمیته حقیقت‌یاب در بیانیه‌ای، «طرح نور» را به‌عنوان اقدامی سرکوبگرانه از سوی دولت معرفی کرده و تاکید نموده که مقامات، نقض حقوق بشر علیه زنانی که از حجاب اجباری پیروی نمی‌کنند را تشویق می‌کنند.

طبق این بیانیه، رفتارهای خشونت‌آمیز از جمله ضرب و شتم و لگد زدن به زنان و دختران افزایش یافته و نظارت‌های تکنولوژیکی برای کنترل رعایت حجاب شدت پیدا کرده است.

کمیته حقیقت‌یاب سازمان ملل همچنین از الگوی جدید صدور احکام اعدام برای زنان ابراز نگرانی کرده و خاطرنشان کرده که مجازات اعدام به‌عنوان ابزاری برای ترساندن و سرکوب ایرانیان مورد استفاده قرار می‌گیرد.

به همین دلیل، این کمیته تاکید کرده که این روند بر خانواده‌های قربانیان اعتراضات، روزنامه‌نگاران، مدافعان حقوق بشر و منتقدان حکومت ایران تأثیرات منفی دارد.

در بیانیه این کمیته آمده است که «پاسخگویی موثر برای نقض‌های شدید حقوق بشر و قوانین بین‌المللی از جمله جنایات علیه بشریت، همچنان برای قربانیان، بازماندگان، زنان و کودکان غیرقابل دسترس است.»

همچنین در بیانیه کمیته حقیقت‌یاب تأکید شده که بدون اقدامات بازدارنده علیه حکومت ایران، نمی‌توان به تحقق حقوق و آزادی‌های اساسی امیدوار بود.

در گزارش این کمیته از حکومت ملایان خواسته شده است اعدام‌ها در رابطه با دستگیرشدگان اعتراضات ۱۴۰۱ را متوقف کند.

این کمیته همچنین خواستار آزادی فوری و بدون قید و شرط زنان و کودکان معترض و توقف اجرای لایحه «حجاب و عفاف» شده است.

درخواست کمیته حقیقت‌یاب از کشورهای دیگر

این کمیته از دیگر کشورها نیز درخواست کرده که وضعیت زنان و دختران ایرانی را در اولویت بالای دستورکارهای بین‌المللی قرار دهند و روند بررسی درخواست‌های پناهندگی و ویزای بشردوستانه را تسریع کنند.

در تاریخ ۱۸ اسفند ۱۴۰۲ نیز، کمیته حقیقت‌یاب سازمان ملل در گزارشی از «تبعیض نهادینه‌شده علیه زنان و دختران» در ایران به‌عنوان «نقض حقوق بشر و جنایت علیه بشریت در جریان اعتراضات اخیر» نام برده بود.

این گزارش در شرایطی منتشر شده است که حکومت ایران در آستانه دومین سالگرد کشته شدن مهسا امینی در بازداشت «گشت ارشاد»، همچنان به سرکوب شدید و بازداشت‌های گسترده ادامه می‌دهد.

دیده‌بان حقوق بشر نیز در تاریخ ۲۰ شهریور اعلام کرد که مقامات حکومت ایران، خانواده‌های ده‌ها نفر از کشته‌شدگان، اعدام‌شدگان یا زندانیان اعتراضات دو سال گذشته را به اتهامات واهی بازداشت یا تهدید کرده‌اند.

بر اساس این گزارش، حکومت ایران همچنان به سرکوب و مجازات خانواده‌های دادخواهی ادامه می‌دهد که به دنبال پاسخگویی حکومت نسبت به نقض حقوق عزیزانشان هستند.

این سازمان از دستگاه قضایی حکومت ایران خواسته که «فوراً اعضای خانواده‌های بازداشت‌شده غیرقانونی را آزاد و محاکمه عادلانه و روند قضایی شفاف را برای تمامی متهمان تضمین کند.»

مهسا ژینا امینی در شهریور ۱۴۰۱ به دلیل نوع پوشش از سوی نیروهای «گشت ارشاد» بازداشت شد و در بازداشتگاه پلیس جان خود را از دست داد.

کمیته حقیقت‌یاب سازمان ملل در گزارش جدید خود تأکید کرده که حکومت ایران همچنان درصدد اجرای «لایحه حجاب و عفاف» است که مراحل نهایی تصویب را طی می‌کند و به زودی نهایی خواهد شد.

نگرانی حکومت ایران در آستانه دومین سالگرد اعتراضات ۱۴۰۱

کمیته سازمان ملل همچنین نگرانی شدید خود را نسبت به «الگوی جدید صدور احکام اعدام برای فعالان زن» اعلام کرده و نوشته است که در دو سال گذشته، مجازات اعدام و سایر احکام کیفری، به ویژه آن‌هایی که به امنیت ملی مربوط می‌شوند، به ابزاری برای ترساندن ایرانیان تبدیل شده تا از اعتراض و بیان آزادانه عقاید خودداری کنند.

اعضای این کمیته از دیگر کشورها خواسته‌اند که روند رسیدگی به درخواست‌های پناهندگی قربانیان سرکوب اعتراضات ۱۴۰۱، به‌ویژه مجروحان و کسانی که به دنبال پناهندگی هستند، تسریع شود و به این افراد ویزاهای بشردوستانه اعطا کنند.

کمیته حقیقت‌یاب سازمان ملل پس از افزایش تعداد قربانیان کشته‌شده در اعتراضات ۱۴۰۱ تأسیس شد و مأموریت یافت تا درباره تمامی موارد نقض حقوق بشر تحقیق و گزارش ارائه کند.

این کمیته که به ریاست سارا حسین و با همکاری دو عضو دیگر، شهین سردارعلی و ویویانا کرستیچویچ فعالیت می‌کند، در اسفند گذشته گزارشی درباره «تبعیض نهادینه‌شده علیه زنان و دختران ایران» به سازمان ملل ارائه کرده بود.

[کمیته حقیقت یاب بین‌المللی و دردسرهای جدید حکومت تهران]

بر اساس گزارش‌های اخیر، حکومت ایران به دلیل نگرانی از وقایع سالگرد کشته شدن مهسا امینی، تدابیر امنیتی شدیدی را در مناطق مختلف از جمله استان کردستان و به‌ویژه شهر سقز به اجرا گذاشته است.

امجد امینی، پدر مهسا امینی، نیز در تاریخ ۲۲ شهریور اعلام کرده که اگر حکومت ایران محدودیت‌های سال گذشته را اعمال نکند، با توجه به درخواست‌های گسترده مردم، مراسم سالگرد دختر ۲۲ ساله‌اش در روز ۲۵ شهریور برگزار خواهد شد.

شایان ذکر است در جریان سرکوب اعتراضات ۱۴۰۱، حدود ۷۵۰ نفر از شهروندان جان باختند.

نظرات

نظر (به‌وسیله فیس‌بوک)