احضار رئیس بانک مرکزی به مجلس

در پی انتشار گزارش‌هایی مبنی بر اعطای وام‌های کلان توسط بانک‌ها به کارکنان و شرکت‌های وابسته به خود، فرزین، رئیس بانک مرکزی برای ارائه توضیحات به مجلس خامنه‌ای احضار شد.

اخیرا بانک مرکزی، پس از افزایش انتقادات نسبت به این وام‌ها، در تاریخ هشتم شهریور گزارشی منتشر کرد.

طبق این گزارش، میزان تسهیلات اعطایی بانک‌ها و مؤسسات اعتباری به کارکنان، مدیران و اعضای هیئت‌مدیره در سال ۱۴۰۲ بالغ بر ۹۱ هزار میلیارد تومان بوده است.

علی‌رغم این حجم گسترده از وام‌دهی به کارکنان و شرکت‌های وابسته، رئیس بانک مرکزی ادعا کرده که با توجه به دستورالعمل‌ها و آیین‌نامه‌های صادره، این تسهیلات تحت کنترل قرار دارد.

بانک‌های ملت و سپه بالاترین میزان وام‌دهی به کارکنان و شرکت‌های وابسته را داشتند. این بانک‌ها به ترتیب ۱۹ تریلیون تومان و ۱۴.۵ تریلیون تومان به شرکت‌های زیرمجموعه خود وام داده‌اند.

حمایت تلویحی رئیس بانک مرکزی از این وام‌دهی‌ها، منجر به افزایش انتقادات شد. رسانه‌های حکومتی نیز به مشکلات بسیاری از مردم در دریافت وام‌های مسکن، ازدواج و کارآفرینی اشاره کردند.

به عنوان مثال، یکی از رسانه‌های حکومتی گزارش داد که مجموع وام‌های اعطایی به کارکنان بانک‌ها تقریباً معادل با کل وام‌های ازدواج ۳۰۰ هزار نفری است که مدت‌ها در انتظار هستند و بانک مرکزی پاسخگوی آنها نیست.

در همین راستا، جعفر قادری، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس خامنه‌ای، از وضعیت ناعادلانه توزیع وام‌ها بین کارکنان بانکی و مردم انتقاد کرد.

او اشاره کرد که رئیس بانک مرکزی و مدیران چند بانک برای ارائه توضیحات به کمیسیون اقتصادی مجلس فراخوانده شدند.

همچنین، گزارش‌ها نشان می‌دهند که سقف وام برخی کارکنان بانکی از یک میلیارد تومان گذشته، در حالی که سقف وام بازنشستگان تنها ۳۰ میلیون تومان است.

احضار رئیس بانک مرکزی به موازات سال‌های انتظار برای وام‌های معمولی شهروندان

در همین حال، صف‌های طولانی مستاجران برای دریافت وام ودیعه مسکن و زوج‌ها برای دریافت وام ازدواج ادامه دارد و شبکه بانکی علت این تاخیرها را کمبود منابع مالی اعلام کرده است.

طبق گزارش تیرماه سامانه کدال، زیان انباشته سیستم بانکی ایران به ۳۷۰ تریلیون تومان رسیده است.

یک رسانه حکومتی گزارش داد که این زیان معادل بیش از نیمی از درآمد نفتی پیش‌بینی‌شده در بودجه سال جاری است.

بالاترین میزان زیان انباشته مربوط به بانک آینده است که به ۱۱۴ تریلیون تومان رسیده است.

همچنین، بانک ملی تا پایان شهریور ۱۴۰۲ بالغ بر ۷۶ تریلیون تومان زیان انباشته دارد و در رتبه دوم قرار گرفته است. این بانک هنوز آمارهای خود را به‌روز نکرده است.

در ادامه، بانک‌های سرمایه، سپه، ایران‌زمین، شهر، دی، کشاورزی، مسکن، موسسه اعتباری ملل، پارسیان، توسعه صادرات ایران و تعاون در رده‌های بعدی از نظر انباشت زیان قرار دارند.

همچنین، گزارش دیگری در فروردین ۱۴۰۲ منتشر شد که نشان‌دهنده رشد ۷۵ درصدی بدهی بانک‌های کشور به بانک مرکزی بود.

این گزارش‌ها نشان دادند که برخی بانک‌ها وام‌های کلانی به کارکنان خود اعطا کرده‌اند. به عنوان مثال، وام متوسط هر کارمند بانک صنعت و معدن بالغ بر ۸۴۷ میلیون تومان بوده است که بالاترین رقم در بین بانک‌ها بوده است.

در رده‌های بعدی بانک‌های مسکن، توسعه تعاون، سینا، کشاورزی، ملت و قرض‌الحسنه مهر ایران بیشترین وام‌ها را به کارکنان خود اعطا کرده‌اند.

کمترین میزان وام نیز مربوط به بانک اقتصاد نوین بوده که متوسط هر کارمند ۱۷۶ میلیون تومان وام گرفته است.

در دی‌ماه ۱۴۰۱ نیز گزارش‌ها نشان داد که بدهی بانک‌های کشور به بانک مرکزی نسبت به ماه مشابه سال ۱۴۰۰، ۷۵ درصد و نسبت به ابتدای همان سال حدود ۱۱۰ درصد رشد داشته است.

 بدهی هنگفت بانک‌ها، استقراض دولت‌ها و ناچاری رئیس بانک مرکزی

همچنین، آمارهای بانک مرکزی نشان داد که دولت رئیسی استقراض از بانک‌های کشور را به شدت افزایش داده که این موضوع یکی از عوامل اصلی رشد نقدینگی در کشور بوده است.

بدهی بخش دولتی به نظام بانکی کشور نیز در این دوره بیش از ۲۷ درصد رشد داشته و به ۸۱۰ هزار میلیارد تومان رسیده بود.

نقدینگی در دی‌ماه ۱۴۰۱ به رکورد تاریخی ۶۰۳۷ هزار میلیارد تومان رسید که عامل اصلی تورم شناخته شد.

دولت رئیسی در ابتدای کار خود وعده داده بود که استقراض از بانک مرکزی را متوقف کند، اما آمارهای بانک مرکزی نشان داد که با وجود کاهش استقراض مستقیم از بانک مرکزی، استقراض از سایر بانک‌ها به شدت افزایش یافته است و این بانک‌ها نیز استقراض خود از بانک مرکزی را بیشتر کرده‌اند.

[سیاست چاپ پول و بدهی کلان بانک‌ها به بانک مرکزی]

نتیجه این بود که حتی بر اساس آمارهای بانک مرکزی، نرخ تورم در اسفند ۱۴۰۱ نسبت به ماه مشابه سال قبل از آن، ۶۳.۹ درصد افزایش یافت که یک رکورد تاریخی در دوران حاکمیت ملایان محسوب می‌شد.

این وضعیت در حالی ادامه دارد که بر اساس آخرین صورت‌های مالی منتشر شده بانک‌های کشور در سامانه «کدال» تا پایان آذرماه ۱۴۰۱، ۱۳ بانک ایران بیش از ۳۶۶ هزار میلیارد تومان زیان انباشته دارند.

این رقم معادل چهار برابر کل اسکناس در دست مردم است. از مجموع ۲۹ بانک فعال در بازار پول کشور، ۱۳ بانک خصوصی و دولتی زیان انباشته را ثبت کرده‌اند.

حالا با سابقه امر در دولت رئیسی، در دولت پزشکیان نیز رئیس بانک مرکزی به مجلس احضار شده است تا شاید گوشه‌ای از بریز و بپاش‌های حکومتی پنهان نگاه داشته شود.

در حالی که بسیاری از شهروندان عادی برای گرفتن وام چندده‌میلیون تومانی ماه‌ها و شاید سال‌ها با شرایط سخت باید در صف بایستند.

نظرات

نظر (به‌وسیله فیس‌بوک)