یوسف عزیزی بنی طرف

ادبیات تخیلى عرب، محاصره ادبى را شکست. ققنوس اهواز، حصار را شکست . خانم سرور ناصر نویسنده عرب اهوازى به یکى از مهمترین جایزه هاى ادبى جهان عرب دست یافت. او در میان صدها داستان نویس عرب از چهار گوشه جهان، برنده اول دوره ششم جایزه “یوسف ادریس” در مسابقه داستان کوتاه شد. این جایزه که نام یوسف ادریس یکى از برجسته ترین داستان نویسان مصرى را یدک مى کشد توسط کانون پژوهش هاى “ذرا” در فرانسه، و با همکارى اتحادیه روزنامه نگاران و نویسندگان عرب در اروپا و مجله “کل العرب” پاریس سازماندهى شده است . سرور ناصر بیست و هشت ساله متولد اهواز است که در برخى از داستان هایش از تجربه حبس خود در زندان سپیدار اهواز بهره گرفته. و از آن جا که ادبیات همانند نور است که از مرزهاى آهنین انحصار زبانى، فرهنگى و سیاسى فراتر مى رود و به فضاهاى دیگر مى رسد، ادبیات عرب اهوازى نیز بر همین اساس از دیوارهاى آهنین إیران فراتر رفته و فضاى پاریس را عطر آگین کرده است. این جایزه براى ملت اهواز و ادیبان اش خجسته باد. این نخستین بار است که یک داستان نویس عرب اهوازى به چنین جایزه ادبى معتبرى در جهان عرب دست مى یابد.طى دو دهه اخیر، نگارش ادبیات تخیلى – رمان و داستان – به زبان عربى در مملکت سابق عربستان رونق فراوانى یافته است و در این زمینه زنان عرب پشتاز بوده اند. هم اکنون حدود سى در صد کتاب هاى منتشر شده سالانه در عربستان اهواز به زبان عربى است. این نسبت در کردستان بیست و پنج در صد به زبان کردى و در آزربایجان، بیست در صد به زبان ترکى است و بقیه به زبان فارسى. نه به زبان مادریمان آموزش مى بینیم، نه همچون کتاب پارسى از حمایت هاى مادى و معنوى مستقیم و غیر مستقیم دولت بر خورداریم، اغلب کتابفروشى هاى شهر و استانمان نه به زبان مادرى عربى مان بلکه به زبان رسمى است و از همه خطرناک تر – و به رغم صرفا ادیب بودن – به تجزیه طلبى متهم مى شویم و بر جان خود نگران. به رغم همه اینها حصار را شکستیم زیرا که پشتوانه غنى تاریخى ادبیات عرب اهوازى و پشتوانه جغرافیایى ادبیات عرب همسایه را داریم. البته هم اکنون دیوان هاى شعر شکوهمند دوران استقلال عربستان حویزه در قرون گذشته در بیروت منتشر مى شوند و در دوران کنونى، سبک آوازى علوانیه را به عراق و کویت و بحرین صادر کردیم و شعر ملا فاضل سکرانى و دیگر شاعران فصیح گو و محلى سرایمان در این کشورها – با نام نامى اهواز – رواج دادیم.اما نخستین بار است که اهل ادب ما به چنین جایزه ارزنده اى دست مى یابند. افسوس که سازمان ها و گروه هاى جایزه دهنده ادبى تهران به گنجینه هاى ادبى عربى و ترکى و کردى و بلوچى و ترکمنى وقعى نمى نهند و جایزه هایشان انحصارا به داستان نویسى یک زبان اختصاص دارد و اساسا دغدغه دگر زبان ها و دگر ادب ها را ندارند و در نشئه شووینیسم فرهنگى سیر مى کنند. این جایزه سرور ناصر مى بایست از تهران مى آمد، از گروه هاى مستقل ادبى که به کتاب هاى داستان و رمان فارسى جایزه مى دهند اما افسوس. منبع اصلی خبر: 

مرکز ذرا للدراسات والأبحاث بفرنسا یعلن نتائج مسابقه القصه القصیره لجائزه یوسف إدریس للعام ۲۰۲۴

نظرات

نظر (به‌وسیله فیس‌بوک)