با برگشت تحریم‌های بین‌المللی علیه نظام ولایت فقیه، صادرات نفتی و غیرنفتی حکومت ایران در سال ۱۳۹۹ کاهش شدیدی داشته است.

حکومت ایران در ماه‌های اخیر از اعلام شفاف آمار واردات و صادرات خود سر باز می‌زند اما آمارهایی که از سوی کشورهای دیگر و ارگان‌های بین‌المللی ذیربط منتشر می‌شود، نشان می‌دهد که صادرات نفتی و غیرنفتی حکومت ایران در سال ۱۳۹۹ کاهش شدیدی داشته است.

تازه‌ترین بولتن آماری سالانه اوپک که در تیر ۱۳۹۹ منتشر شد نشان می‌دهد که درآمد سالانه نفت حکومت ایران در سال ۲۰۱۹ نسبت به سال ۲۰۱۸ بیش از ۴۱ میلیارد دلار کاهش داشته است.

مجموع صادرات نفت خام و محصولات نفتی حکومت ایران در سال گذشته میلادی ۱۹ میلیارد و ۲۳۰ میلیون دلار بوده که کمتر از یک سوم سال ۲۰۱۸ است.

بر اساس قانون بودجه سال جاری، دولت روحانی صادرات روزانه یک میلیون بشکه نفت (پنج برابر صادرات واقعی کنونی) با قیمت ۵۰ دلار (دو برابر قیمت واقعی طی بهار) را در نظر گرفته و انتظار داشت ۱۸ میلیارد و ۲۵۰ میلیون دلار درآمد داشته باشد.

با روند کنونی، احتمالا تنها ۱۱ درصد این میزان محقق شود امری که حکومت ایران را با کسری هنگفت بودجه مواجه می‌کند.

گمرک هند در اوایل مرداد ۱۳۹۹ از افت ۲۶ برابری وارداتش از ایران در نیمه اول سال۲۰۲۰ خبر داد. واردات هند از ایران در نیمه اول سال گذشته به بیش از ۳.۲ میلیارد دلار می‌رسید، اما نیمه اول سال جاری میلادی نزدیک به ۱۲۴میلیون دلار از ایران کالا وارد کرده است.

صادرات هند به ایران نیز با افتی ۴۶ درصدی، به ۱.۴ میلیارد دلار رسیده است. برای اولین بار تراز تجاری میان دو کشور به زیان حکومت ایران شده، هم‌چنین صادرات هند به ایران بیش از ۱۰برابر وارداتش شده است.

آمارهای جدید گمرک چین نیز حاکی از افت ۶۲ درصدی صادرات حکومت ایران به چین، طی نیمه اول سال جاری میلادی نسبت به دور مشابه پارسال است.

بر اساس آمارهایی که سایت گمرک چین در روز پنج‌شنبه ۲مرداد منتشر کرد، این کشور در نیمه اول سال ۲۰۲۰ مجموعا ۳ میلیارد و ۱۳۲ میلیون دلار واردات از ایران داشته است. صادرات چین به ایران نیز در این دوره با افتی ۶ درصدی به ۴.۲۵ میلیارد دلار رسیده است.

این در حالی است که قبلا از تحریم‌های آمریکا، صادرات حکومت ایران به چین در سال ،۲۰۱۸ حدود ۲۱ میلیارد دلار و وارداتش بالغ بر ۱۴ میلیارد دلار بود.

بعد از تحریم‌ها، صادرات نفت نظام به چین شدیدا کاهش یافته و طی ماه‌های گذشته، تراز تجاری به شدت به زیان نظام ایران شده است.

مجیدرضا حریری «رئیس اتاق بازرگانی ایران و چین» روز چهارشنبه، هفتم خرداد، از «افت ۵۰ درصدی» صادرات نظام ایران به چین در چهار ماه اخیر خبر داد.

این در حالیست که آمارهای جدید گمرک چین حاکی است صادرات حکومت ولایت فقیه به این کشور در چهار ماه ابتدایی سال جاری میلادی ۶۱٫۲ درصد نسبت به دور مشابه پارسال کاهش یافته و به ۲ میلیارد و ۳۴۰ میلیون دلار رسیده است.

بخش عمده‌ای از این کاهش مربوط به سقوط صادرات نفت خام نظام به چین است که در چهار ماه ابتدایی سال به حدود ۷۰ هزار بشکه در روز رسیده، در حالی که چین بزرگترین شریک تجاری نظام ولایت فقیه محسوب می‌شود.

از سوی دیگر گمرک نظام ولایت فقیه از ابتدای سال ۱۳۹۸ انتشار گزارش‌های ماهانه صادرات و واردات را متوقف کرده، اما آمارهای کلی گمرک نشان می‌دهد کل صادرات غیرنفتی نظام در بهار سال جاری ۴۴ درصد افت و به ۶.۴ میلیارد دلار رسیده که ۱.۲ میلیارد دلار کمتر از واردات کشور است.

این آمار نشان می‌دهد برای اولین بار است که تراز تجاری نظام ولایت فقیه در این رابطه منفی می‌شود.

آمارهای گمرکی دو ماهه اول سال ۱۳۹۹ نیز نشان می‌دهد که صادرات غیرنفتی نظام ایران ۴۹ درصد کاهش یافته و به ۴.۳ میلیارد دلار رسیده است. این رقم در دور مشابه پارسال بالای ۸.۴ میلیارد دلار بود.

به گفته سیدمهدی میراشرفی، رئیس کل گمرک نظام، ارزش صادرات غیرنفتی حکومت در سه ماهه نخست ۱۳۹۹، شش میلیارد و ۳۶۴ دلار بوده که نسبت به دوره مشابه سال گذشته ۴۴ درصد کمتر شده است.

با وجود کاهش شدید صادرات نفتی و غیرنفتی حکومت ایران در سال ۱۳۹۹، مشکل دیگری که گریبانگیر نظام ولایت فقیه است عدم برگشت ارز ناشی از صادرات نظام به دلیل تحریم‌هاست.

روزنامه تایمز و خبرگزاری یون‌هاپ کره جنوبی در گزارشی که در روز سه‌شنبه ۳۱ تیر ۱۳۹۹ منتشر شد، اعلام کردند هفت میلیارد دلار پول نفت نظام ایران از سپتامبر ۲۰۱۹ و به‌ دلیل تحریم‌های آمریکا در دو بانک کره جنوبی مسدود شده است.

بر اساس تحریم‌های آمریکا، نظام تنها می‌تواند از این دارایی‌ها برای واردات کالاهای انسان‌دوستانه مانند مواد غذایی و دارو از کره جنوبی استفاده کند.

اما آمارهای گمرک این کشور نشان می‌دهد که کل صادرات کره جنوبی به حکومت ایران در شش ماهه نخست سال ۲۰۲۰ به ۹۰ میلیون دلار نیز نمی‌رسد. صادرات نظام به کره جنوبی نیز در همین بازه زمانی، تنها پنج میلیون دلار بوده است.

حکومت ایران همچنین طلب ۵ میلیارد دلاری از عراق بابت صادرات گاز و برق به این کشور دارد که این پول نیز به دلیل تحریم‌های نظام مدت‌هاست به ایران باز نگشته است.

همچنین روحانی روز پنجشنبه ۱۹ تیر ۱۳۹۹ اعلام کرد «طبق اعلام بانک مرکزی، بیست میلیارد یورو در اواخر سال ۹۸ کالا صادر شده، اما ارز آن بازنگشته است…».

با وجود کاهش شدید صادرات نفتی و غیرنفتی حکومت ایران در سال ۱۳۹۹، تامین بودجه عمومی کشور با مشکلات عدیده و جدی روبروست که می‌تواند ناآرامی‌ها در ایران را به کف خیابان‌ها بازگرداند.

نظرات

نظر (به‌وسیله فیس‌بوک)