در یک کارزار فرهنگی در شبکه‌های اجتماعی زنان کمپین «هویت زنان را پس می‌گیریم» تشکیل داده‌اند زنان کرد در این کمپین نام مادر و پدر را برای خود انتخاب می‌کنند و مردان و زنان زیادی به این کارزا پیوسته‌اند و از آن حمایت می‌کنند. در کردستان نام مادران در شناسنامه درج نمی‌شود ولی از لحاظ تاریخی در گذشته مردان زیادی بوده‌اند که با نام مادرانشان شناخته شده‌اند.

اخذ نام خانوادگی که در دوران رضا شاه باب شد از اسامی مردانه استفاده شده است و نقطه مقابل آن فرهنگ کردی است که از اسم زنان برای خطاب قرار دادن افراد استفاده می­شود. این کمپین با انتخاب نام پدر و مادر به عنوان نام خانوادگی، تعادلی را بین هر دو فرهنگ ایجاد می­کند که نمونه­‌ای از دموکراسی است. هر چند که در نظر گرفتن اسامی سه گانه به فرهنگ عربی بازمی­گردد، اما در فرهنگ عربی از اسم پدر و پدربزرگ و اجداد پدری استفاده کرده­‌اند. در حالیکه این کمپین نام پدر و مادر را به کار می‌برد.

شروع کار کمپین:

سوما حبیبه خلیل فعال حوزه زنان می‌گوید: «کمپین ’هویت زنان را پس می­گیریم‘ در خرداد ماه امسال (۱۳۹۹) شروع به کار کرد. این کمپین به هویت نادیده گرفته شده­‌ی زنان در سراسر جهان اعتراض می‌کند. نام بخش مهمی از هویت هر فرد و بازنمای قدرت است. هنوز در قرن بیست و یکم در ادارات و سازمان­‌های ایران، فرم­‌های اداری تنها از نام پدر می­پرسند و نام مادر هیچ جایگاهی ندارد. اگر توجهی به نام خانوادگی افراد داشته باشیم می­دانیم که اکثر اسامی نام‌­هایی مردانه هستند. مثل شفیعی که اسم خانوادگی خودم است و برگرفته از نام خانوادگی پدر پدربزرگ پدرم شفیع است. یا اسامی دیگر کریمی، احمدی، رحیمی، سجادی، فتاحی، حسنی همه مردانه هستند، در حالیکه بسیار به ندرت نام­‌های زنانه سوسنی، سرگلی، سهیلا زاده، سمیرایی داشته‌­ایم».

در ادامه او افزود: «در عراق افراد مستقیماً اسم خانوادگیشان را از اسم پدرشان می‌گیرند. در کشورهای غربی و خصوصا آمریکایی زنان بعد از ازدواج نام همسرانشان را به عنوان اسم دومشان انتخاب می­کنند. این در حالی است که در فرهنگ کردی هنوز در اکثر روستاهای کردستان مردان را با اسامی زنان و مادرانشان مورد خطاب قرار می‌دهند. مثل عبید مینا که به معنی عبید فرزند مینا است. حتی طایفه‌­هایی به اسم زنان وجود دارد. این کمپین می­خواهد با در نظر گرفتن نام پدر و مادر برای افراد، حق مادران را در کنار حق پدران ادا کند زیرا که هر فرزندی که به دنیا می­آید نیمی از کروموزوم‌هایش را از مادر و نیمی از کروموزم­هایش را از پدرش می­گیرد».

شبکه‌های اجتماعی:

سوما حبیبه خلیل در مورد کمپین در فضای مجازی می‌گوید: «بسیاری از مردم اسامی خودشان را در شبکه‌­های مجازی عوض کردند و همچنین رسانه‌­های اقلیم کردستان از این ایده بسیار استقبال نمودند. انتخاب نام مادر به عنوان اسم خانوادگی در دنیایی غرق شده در پدرسالاری تنها اعتراضی است به هویت گم شده‌­ی زنان. زنی که من را به دنیا آورده و حرف زدن، راه رفتن و زندگی را به من آموخته و با پوست شکمش من را نه ماه حمل کرده است حقش بر من بیشتر از نام اجداد پدری من است».

او در ادامه در مورد نقش فضای مجازی می‌گوید: «امروزه بدون فضای مجازی شاید نتوان مدیریت کمپینی را تصور کرد. فضای مجازی بستری است که در یک لحظه هزاران نفر را از وجود کمپینی آگاه می­کند. این کمپین هم همچون دیگر کمپین­ها هزاران نفر را در فضای مجازی درگیر نمود».

هدف کمپین:

سوما حبیبه خلیل در مورد هدف کمپین می‌گوید: «هدف نهایی اندیشیدن به مسیری است که تا به حال در طول تاریخ طی کرده‌ایم. مسیری مردسالارانه که آنقدر در بطن زندگیمان جا خوش کرده است که آن را طبیعی می­انگاریم. مادران را از بافت زندگی اجتماعی به دور می­اندازیم. این کمپین و کمپین­هایی هم راستا با این کمپین – «نامم کجاست زنان افعانستان»، «نام من نام مادرم است زنان اقلیم کردستان» – به هویت نادیده گرفته­‌شده‌­ی زنان در اشکال متعدد به آن می­پردازند».

بفرین عظیمه محمد فعال حوزه زنان درباره کمپین می‌گوید: «در جامعه‌ی سنتی همیشه با چالش‌های زیادی روبه رو بوده‌ام و برای حقوق اولیه‌ام همیشه تلاش کرده‌ام و انکار هویت مادرانه ناعدالتی است و زمانی که فعال مدنی بودم اسم خودم را از بفرین رشید پور به بفرین عظیمه محمد عوض کردم و الان یک فرزند دختر دارم و برای او هم از نام خودم در کنار نام پدرش استفاده کرده‌ام. استفاده از نام مادر در نروژ از لحاظ قانونی برای فرزندم امکان پذیر بود». بفرین در ادامه می‌گوید: «فرزند نصف کروموزوم‌هایش از مادر می‌گیرد و این عادلانه نیست که اسم مادر در شناسنامه‌اش نباشد. اگر انسان نتواند کارهای بزرگی انجام دهد از همین گام‌های کوچک می‌تواند تغییر ایجاد کند و حتی حق رانندگی و حق تحصیل حقوقی هستند که زنان قبل از ما برای آن تلاش کرده‌اند برای همین ما برای کمپین ’هویت مادران را پس می‌گیریم‘ تلاش می‌کنیم تا این کار در جامعه تبدیل به فرهنگ شود».

 

نظرات

نظر (به‌وسیله فیس‌بوک)