شیوع coronavirus (COVID-19) به درستی در دوماه اخیر  جهان را تحت تاثیر قرارداده و بازارهای مالی در سراسر جهان به همین ترتیب واکنش نشان داده اند ، شاخص  S&P 500 هفته گذشته تجربه بزرگترین افت روزانه خود را در تاریخ تجربه کرد بطوریکه زلزله ای در بازارهای مالی گسترده تر از زلزله سال ۲۰۰۸ روی داد ..در نتیجه ، حسابرسان باید در سال جاری به خطرات حسابرسی افزایش یافته توجه داشته باشند.


این ویروس نمونه بارز خطرات در حال ظهور است که بیل گیتس هم بدرستی چند سال پیش برآن تاکید نموده بود پیش بینی برخی از خطرات  بسیار دشوار و تأثیر نهایی آنها قضاوت سخت است. اما این دشواری حقیقت را پوشش نمی دهد که« COVID-19 » خطری آشکار را نشان می دهد ، نه تنها برای سلامتی و رفاه عمومی مردم ، بلکه برای سازمان هایی در سراسر جهان. حسابرسان در راستای مسئولیت های حرفه ای و اجتماعی خود با توجه به مهارت ها و موقعیت های منحصر به فرد خود می بایست در جسابرسی امسال بنگاه های اقتصادی توجه ویژه ای را مبذول دارند. برخی اقدامات کلیدی وجود دارد که حسابرسان داخلی باید از قبل در حمایت از سازمان های خود شروع کنند.آنها باید طیف گسترده ای از خطرات فوری را درک و ارزیابی کنید. مدیریت بنگاه ها مسئولیت مدیریت ریسک وخطراتی که بنگاه را تهدید می کنند بر عهده دارد. آنها در حال حاضر باید تلاشهای گسترده ای برای شناسایی همه خطرات احتمالی ، ارزیابی تأثیر احتمالی آنها و اندیشیدن یافتن پاسخ برای سئوالات روزمره خود باشند.

حسابرسی  داخلی یک برنامه  است که به صورت عینی خطرات را برطرف می کند. حسابرسان داخلی وظیفه دارند از طریق مکالمات با مدیریت و مشارکت در انواع فعالیتها ، ارزیابی کنند که آیا مدیریت طیف وسیعی از خطرات – مستقیم و غیرمستقیم – و دامنه اقدامات برای مدیریت این تأثیرات احتمالی بویژه در باره زنجیره تامین کالا درمورد عرضه کنندگان کالاها و ایفای تعهدات طرف های شرکت را  شناسایی کرده که احتمالا ممکنست نداوم فعالیت شرکت را با خطر مواجه سازد/!

 محصول گزارش حسابرسی « اظهار نظر حسابرس » حتی در زمانی که اظهار نظر مقبول ارائه می نماید قطعی و یقینی نبوده و همراه با ریسک و خطر است.  اما ریسک فعلی بسیار بیشتراز ریسک ذانی حسابرسی است . بطور مشخص ارزیابی دارایی های مالی – با واکنش نشان دادن بازارهای مالی به نگرانی های مربوط به شیوع ویروس ، با ریسک مواجه شده بویژه آنکه مدت زمان وقوع این اختلال هنوز مشخص نیست ، اما حسابرسان و مدیریت ممکن است بخواهند پتانسیل اختلال را در نظر بگیرند. دارایی های مالی گزارش شده با ارزش منصفانه در ترازنامه نیز ممکن است منجر به ضررهای تحقق یافته و غیر واقعی شود. مدیریت و حسابرسان همچنین باید نسبت به برآوردهای مهم و پیش بینی جریان پول نقد مورد استفاده در اندازه گیری ارزش منصفانه ابزارهای مالی بدون نقل قول ، قضاوت کنند.مهمترین موضوعات مورد تاکید انجمن های بین المللی حسابرسی در شرایط فعلی عبارتند از :

  1. انبارگردانی و شمارش موجودی های پایان سال ، با توجه باینکه عملا امکان حضور فیزیکی حسابرسان برای نظارت بر انبرگردانی پایان سال شرمتها بدلیل گستردگی آلوده شدن محیط های کرونائی وجودندارد ، حسابرسان باسنتاداستاداردهای حسابرسی می توانند از سایر روشهائی که اطمینان معقول برای آنان فراهم ی سازد استفاده نمایند. بدیهی است شرکتها نمیتوانند حسابرسان را وادار به حضور در شمارش انبارها نماسند زیرا در چنین صورتی حسابرسان میتوانند قرارداد حسابرسی خودرا مشمول موارد «فورس ماژور» نمایند. 
  2. پوشش ریسک « Hedging »  ممکن است با سطوح بالاتر از حد انتظار پیش بینی که منجر به سطوح بالاتر ناکارآمدی پوشش ریسک  برای تشخیص درآمدها شود. مشتریان همچنین ممکن است احتمال وقوع یک معامله پیش بینی شده محافظت شده با عواقب فوری احتمالی سود را مجدداً تصور کنند. سرانجام ، مدیریت ممکن است دوباره به فکر استراتژی های محافظت از خود باشد.این موازد با توجه به گستره تحریم ها از یکطرف و تشدید بحران کرونا در ایران از طرف دیگر می تواند تداوم فعالیت بسیاری بناه ها را درایران مورد تعرض قرار دهد.
  3. ارزیابی موجودی کالا – زنجیره تأمین مختل شده و سطح تولید ممکن است تحت تأثیر قرار گیرد. اگر مشتری شما ظرفیت تولید بیکار یا کاهش یافته باشد ، ممکن است هزینه های سربار آنها به طور معمول به موجودی اختصاص نیابد. علاوه بر این ، موجودی که به دلیل محدودیت سفر قابل انتقال  نیست ، ممکن است برای اختلالات ارزیابی شود. سرانجام ، تغییرات قیمت و کاهش سطح تقاضا نیز باید مورد توجه قرار گیرد.این مسئله د مورد شرکت هائی که تمام یا بخشی از مواد اولیه یا ماشین الات خودرا از خارح تهیه می کنند بدلیل گسست در زنجیره تولید کارخانجات طف معاملهبسیار جدی است. 
  4. خطرات اعتباری و نقدینگی – مشتریان شما و مشتری مشتری شما  ممکن است با مشکل مالی مواجه شوند و منجر به ریسک اعتباری اضافی ، بالاتر از حد معمول بدهی های بد و حتی اختلالات بالقوه و خاموش شود. جریان نقدی ناشی از عملیات نیز ممکن است تحت تأثیر قرار گیرد. فراموش نکنید که خطرات نقدینگی که اغلب توسط تحلیلگران مورد بررسی قرار می گیرند، باید افشا شود .این موضوع از هم امنون در جهان و ایران تشدید شده و زنجیره تامین مالی شکسته و شرکتها در دریافت و پرداخت های خود دجار مشکل شده اند که کشورهای بزرک با منابع عظیمی که به این امر اختضاص داده اند کوششدارند دامنه این خطر را کاهش دهند. بطور مصثل اتحاذدیه اروپا رقمی حدود ۱۲۰ میلیارذد یورو ب این امر تخصیص داه است 
  5. اندازه گیری و وضعیت تأمین اعتبار بازنشستگی و سایر برنامه های پس از بازنشستگی – بازده مورد انتظار دارایی های طرح و وضعیت بودجه برنامه ها ممکن است با توجه به عدم ثبات در بازارهای مالی مجدداً مورد بازبینی قرار گیرد.
  6. کمک هزینه ارزیابی دارایی های معوق مالیاتی – اگر تخمین های درآمدهای شرکتهای تابعه خارجی تغییر کند ، ممکن است مدیریت مجبور باشد در برخی از راهبردهای مالیاتی خود تجدیدنظر کند یا ممکن است قادر به تحقق کل دارایی های معوق مالیاتی نباشد. این حوزه دیگری است که حسابرسان هنگام ارزیابی برآوردهای مهم باید با دقت در نظر بگیرند.
  7. ارزیابی سرقفلی شرکتهای تابعه در مناطق آسیب دیده جهان – درآمدها یا درآمد خالص شرکتهای تابعه در مناطقی که به شدت تحت تأثیر Coronavirus قرار دارند ممکن است آنها را تحت تأثیر شیوع آن ببینند. این ممکن است یک آزمایش اختلال حسن نیت ایجاد کند. ارزیابی مجدد ارزیابی ها و پیش بینی های حسابداری کلیدی ممکن است منجر به اختلال فوری سرقفلی شود. اگر مدیریت بر این باور باشد که شرایط در حال تحول منجر به بیش از یک واقعه تحریک آمیز در طول سال آینده می شود ، ممکن است نیاز باشدکه  سرقفلی بیش از یک بار در سال جاری ارزیابی و آزمایش شود. این موضوع در مورد سایر داراییهای نامشهود نیز به همین اندازه صادق است.
  8. وقایع بعد از تاریخ ترازنامه – اوضاع پیرامون شیوع« Coronavirus » روزانه و گاه حتی ساعتی در حال تحول است. حسابرسان باید اطمینان حاصل كنند كه بررسی و بررسی مجدد  صورتهای مالی سالانه و موقت خود ، روی دادها و رویدادهای بعدی بطور مناسب افشا شده اند. اگر یک رویداد بعدی فقط اطلاعات اضافی را در مورد شرایط موجود در پایان دوره گزارش ارائه دهد ، حتی ممکن است نیاز به تعدیل در صورتهای مالی داشته باشد.
  9. افشای مناسب – رویدادهایی که به طور قابل توجهی روی کار و فعالیت مشتریان تأثیر می گذارد ممکن است نیاز به افشاگری هایی را هم در صورت های مالی و هم در خارج از صورت های مالی ، بخصوص در کزارشات سالانه و ادواری هیات مدیره را فراهم سازد
  10. مسائل حسابرسی بحرانی و ارتباط با کمیته های حسابرسی – تعدادی از برآوردها و مفروضات مهم حسابداری ممکن است تحت تأثیر شیوع Coronavirus قرار داشته باشد و آنها ممکن است به سطح موارد حساس حسابرسی رسیده باشند که ممکن است اکنون در گزارش حسابرس گزارش شود. با این حساب ، حسابرسان باید با کمیته حسابرسی گفتگو کنند. شکی نیست که کمیته های حسابرسی در مورد آمادگی مشتری شما برای بروز چنین بحرانی در هنگام توسعه ، سؤالاتی نیز برای شما خواهند داشت.
  11. در حالی که شیوع« Coronavirus »خطرات حسابرسی را ایجاد می کند ، حسابرسان خارجی با مشارکت با کمیته حسابرسی ،  می توانند ارزش خود را به عنوان یک مشاور تجاری قابل اعتماد نشان دهند. به گزارش وال استریت ژورنال ، حسابرسان خارجی با مشتریانی که در کشورهایی تحت تأثیر تاج ویروس قرار دارند ، می توانند کارهای خود را دشوار یا حتی غیرممکن بدانند ، زیرا سفر به طور فزاینده ای مشکل ساز می شود.

 

  1. از انجا که مهمترین دارائی های موسسات حسابرسی « ثروت انسانی یعنی کارکنان آن می باشند» ، هر یک از موسسه های حسابرسی موسوم به «Big Four » ، به دلیل نگرانی از سلامتی حسابرسان خود ، حداقل توصیه کرده اند که در صورت عدم لغو کامل آن ، سفر به سرزمین اصلی چین را ترک کنند. این توصییه علاوه بر رهنودها و دستورالعمل هائی است که توسط دولتها صادر می شود و همچنین هواپیمایی که پروازها را لغو می کنند. این بدان معنی است که در واقع رفتن به محل شرکت ها  برای انجام کارهای حسابرسی به یک گزاره دیسی تبدیل شده است. در حالی که بخش عمده ای از حسابرسی می تواند از راه دور انجام شود ، برخی دیگر ، مانند شمارش موجودی عمومی ، به دلیل معیارهای حسابرسی خاص نیاز به حضور فیزیکی دارند. اما اگر سفر به مکان استقرار آن موجودی ها با محدودیت همراه باشد ، این کار نمی تواند انجام شود ، به این معنی که گزارش حسابرسی « علیرغم استفاده از سایرروش ها در انبارگردانی » جای تامل دارد . این امر باعث شده كه شركتها برای انجام خواسته حسابرسان راهی برای برآورده كردن الزامات بدون سفر به مناطق آسیب دیده ، در نظر بگیرند و یا گزارشات حسابرسی امسال با استفاده از سایر روش ها در مورد موجدی برداری پایان دورهصادر شود.سازمان بورس امریکا « بعنوان مرجع استاندارد گذار و مقام ناطر بازارسرمایه » در نظر دارد راهکار خاص نظیر راهکاری که بمناسبت  خاطر طوفان مایکل در سال ۲۰۱۸ صادر کرد انجام دهد.
  2.  مدیریت بنگاه ها به احتمال زیاد بحث در مورد خطرات مربوط به مسافرت شغلی ، ارزیابی قابلیت های کارمندان از راه دور را برای دوره های بالقوه طولانی شروع و  تعیین کرده است که آیا می توان عملیات حساس کسب و کار را به مکانهای مختلف منتقل کرد ، با توجه به وقفه در زنجیره تأمین و اطمینان از ارتباط دو طرفه موثر با کارمندان . با این حال ، اینها فقط زیر مجموعه ای از تأثیرات احتمالی هستند. حسابرسی داخلی در چنین شرایطی وظیفه دارد  عملکرد مدیریت را در باره اختلالات احتمالی در سرویسهای ذخیره داده های خارج از کشور ، چگونگی شیوع این بیماری را که بر رفتارهای خرید مشتری تأثیرگذار است و همچنین توانایی یا اختلال در ارائه خدمات فنی به مشتریان را ارزیابی نماید تا بتواند رهنمودهای لازم به مدیریت در باره خلاصی از این مخمصه ارائه دهد.

نقش حسابرسان داخلی در بحران کرونائی 

  1. حسابرسی داخلی وظیفه دارد به سازمان خود در مورد فکر کردن فراتر از خطرات فوری مشاوره داده و در مورد هشدار این خطرات ناشی از«  COVID-19 » همچون رادار عمل نماید . بطور مشخص در مواقع بحرانی تهدیدات سایبری و خطر تخریب شهرت شرکت دوندان میشود . بولتن انجمن حسابرسان داخلی « IIA» در مورد« COVID-19 » ، که به تازگی منتشر شده است ، خاطرنشان ساخته « حتی در حالیکه سازمانها در مراحل اول تعیین اثرات احتمالی «کورو- ویروس» در عملکرد خود قرار دارند ، یک خطر جانبی نیز در حال ظهور است – مهندسی اجتماعی در میان بحران.» . در ادامه این بولتن ، حملات فیشینگ به عنوان راهنمایی در مورد ویروس توصیف شده است.به همین ترتیب ، وجهه شرکت می تواند تحت تأثیر نحوه واکنش آن قرار گیرد. اخیراً یک دانشگاه بزرگ بخاطر پست اینستاگرام خود که « زنوفوبی یا تعصب علیه افراد سایر کشورها »  را واکنش های «عادی» نسبت به نگرانی فزاینده درباره گسترش« COVID-19 » ذکر کرده بود ، مورد انتقاد قرار گرفت.
  2. حسابرسان داخلی باید به سازمان خود در مورد فکر کردن در مورد پیامدهای بلند مدت این بحران مشاوره بدهند زیرا  تأثیر« COVID-19 » بر روی عملکردها و کل اقتصاد به طور بالقوه ممکن است برای ماهها یا حتی سالها ادامه داشته باشد. سازمان ها باید بررسی اینکه  چگونه یک اختلال گسترده می تواند بر زنجیره های تأمین ، بهره وری ، پیش بینی رشد تجارت ، جریان پول ، انتظارات سود و موارد دیگر تأثیر بگذارد را بصورت عاجل در دستورروز خودقراردهند.
  3. سازمان ها همچنین باید برنامه های خودرا در باره  چگونگی مدیریت گزینه های مختلف پس از همه گیر شدن این ویروس ، مانند سرعت زیاد تولید برای پاسخ به تقاضای تأخیر ، تدوین نمایند . مشخص است مشاغلی که برای اولین بار پس از یک فاجعه طبیعی افتتاح می شوند ، غالباً مشاغلی هستند که در دراز مدت به بهترین وجه خدمات مالی خود را صادر می کنند.
  4. به نظارت و به روز کردن تفکر خود ادامه دهید. خطرات در حال ظهور ، به لحاظ ماهیت ، غیرقابل پیش بینی هستند. مدیریت و حسابرسی داخلی باید بطور مداوم آنچه را که در داخل و خارج از سازمان اتفاق می افتد نظارت کند ، در تغییر و محوری در صورت نیاز چابک باشد. ممکن است مدیریت در برنامه های اجرایی برای رسیدگی به آنچه فکر می کنند اتفاق می افتد ، مصرف کند و از آنچه تغییر کرده است چشم پوشی کند. حسابرسی داخلی برای کمک به مدیریت در برقراری این ارتباط از موقعیت مناسبی برخوردار است.
  5. هر یک از موارد یاد شده فوق متاثر  از یک مفهوم مرکزی است که به سادگی و فصاحت توسط مدیر اجرایی بلند مدت حسابرسی (CAE) بیان میشود. این مفهوم صراحت دارد که «بزرگترین کمک حسابرسی داخلی صرف سؤال «چگونه می توانیم کمک کنیم؟» می بشد. این کمک حسابرسی داخلی می تواند به اشکال مختلفی صورت گیرد بطوریکه  حسابرسی داخلی عینیت ، چشم انداز ، روند و موقعیت منحصر به فرد را در یک سازمان به ارمغان می آورد. برای اینکه شما بعنوان حسابرس داخلی بتوانید مؤثر و قابل اعتماد باشید ، نخست باید وظیفه اصلی و اهداف سازمان خودرا شناخته تا خطراتی که این وظایف و اهداف را تهدید می کند را  پیش بینی و درک نمائید بنابراین درک مفهومی استراتژی و عملیات سازمان برای دیدن کامل چشم انداز ریسک ضروری است.در حال حاضر که بحرانیکباره دهان باز کرده همه در صدد یافتن راهکاری برای مدیریت ریسک در مورد بیماری همه گیر مانند« COVID-19 »هستند و بنظر می رسد هیچ گونه سوالی یا تردیدی توسط CAE در مورد ایفای نقش های فعال و پرمحتوا در برنامه ها و اقدامات سازمان آنها صورت نگرفته است . به طوریکه هیئت مدیره شرکتها نگران توانایی سازمانهای خود در شناسایی موفقیت آمیز خطرات غیرمستقیم و غیرعادی هستند.حسابرسی داخلی باید این اطمینان را به مدیریت در  شرکتهای موفقی که فرهنگ سازمانی آنها همکاری در سراسر سازمان را برای توسعه برنامه های تجاری سازگار با اختلالات بازار مانند اپیدمی «COVID-19 »ترغیب می کند، ارائه نماید. 
  6.  برخی ممکن است سقوط در بازارها ، پوشش خبری مداوم و وسواس رسانه های اجتماعی با

«  COVID-19 » را یک واکنش بیش از حد بدانند. اما حتی اگر اپیدمی موجود باشد و تأثیرات اقتصادی موقتی و خفیف باشد ، این شیوع فرصتی را برای بررسی توانمندی های شرکتها  ، تقویت برنامه های آنها برای مدیریت هرگونه بحران مهم ، و موقعیت حسابرسی داخلی به عنوان یک شریک و مشاور قابل اعتماد فراهم می کند.

۷- اپیدمی کورون ویروس در حال گسترش  است ، تمرکز شدید روی موضوعی که غالباً از آن غافل می شود «  تداوم تجارت و فاجعه آمادگی عدم قطعیت در مورد دامنه و مدت زمان همه گیر فعلی در حال حاضر اثر می گذارد »  سازمانها باید  ارزیابی مجدد سفرهای الزامی و راهکارهای جایگزینی آنرا باپتانسیل تأثیرگذاری بر زنجیره های تأمین ، بهره‌وری ، و روابط با اشخاص ثالث « طرف های تجاری» را در دستورروز قرار دهند مدیران  حسابرسی داخلی باید برای بررسی و توصیه لازم جهت به روزرسانی های همه گیر ، آمادگی فاجعه ، وبرنامه های ادامه کارحتی در حالیکه سازمانها در اولین مراحل تعیین تأثیرات احتمالی تاج خروجی در عملکرد خود قرار دارند ، را مرتبا روزآمد نمایند.

  1. مهندسی اجتماعی در شرایط بحرانی ، ریسک فرعی در حال ظهور است. مجرمان سایبری از نگرانی فزاینده نسبت به اپیدمی ویروس کرونا استفاده کرده و با ارسال  ویروس کشنده ایمیل های بدافزار بصورت راهنمایی درباره ویروس وپیوست های نامه الکترونیکی که حاوی اطلاعاتی برای محافظت در برابر انتشار ویروس است، بدافزارهایخاصی را در شبکه فن آوری شرکت ها جاسازی می نمایند.  سازمان ها باید ساختارهای خود را از طریق پروتکل ها و شیوه های دفاع در برابر مهندسی اجتماعی مانند فیشینگ ، بهانه و طعمه بهبود بخشند. 
  2. حسابرسان داخلی باید اطمینان کسب نماند که سازمان متبوع انها در شرایط تداوم بحران  چقدر قادر به انجام نسخه های دستی از فعالیت های خودکار مهم اقتصادی است؟ و ایا فرم ها و دفترچه راهنما برای این شرایط موجود است و ایا کارکنان اموزش لازم و خاص برای انجام کارهای خود با این فرم ها و دفترجه های راهنما  را دارند؟ 

۱۰- در صورت ایجاد هرگونه محدودیت در دسترسی به  عدم دسترسی به اینترنت یا تلفن همراه ، کدام موانع یا محدودیت برای اهداف تجاری سازمان فراهم خواد شد ؟ 

  1. آیا کارکنان شرکت آموزش لازم دیده اند که در صورت بروز یک فاجعه طبیعی چه کاری باید انجام دهند
  2.  آیا مرکز داده های شازمان «Cloud »  قادر به اجرای “چراغ روشن” در صورتیکه هیچیک از کارکنان قادر به حضور قیزیکی برای طولانی مدت نباشند ، است ؟
  3.  چه فرایندها یا فعالیتهای مهم برای مشاغل قابل انتقال به یک مکان جایگزین قابل نطارت  وجوددارد ؟ پیامدهای مبتنی بر زمان یا مدت ای انتقال بررسی شده است ؟
  4. شیوه ها ، خط مشی ها و آموزش سازمان شما برای مقابله با مهندسی اجتماعی  تهدیدات اجتماعی چیست؟ و چگونه عمل خواهند کرد.آیا این شیوه نامه ها به کارکنان  ابلاغ و اجباری شده است؟ . آیا کلیه سطوح کارمندان شرکت در مورد تهدید مهندسی اجتماعی توجیه شده اند؟
  5.   کدام سیستم ها و فرایندها به ویژه در مهندسی اجتماعی آسیب پذیر هستند؟ کدام فرایندهای اصلی تجارت ممکن است تحت تأثیر قرار بگیرند؟
  6. آیا برنامه ای برای حسابرسی مناطق آسیب پذیر خاص سازمان خود در مهندسی اجتماعی دارید؟
  7. بخش فناوری اطلاعات سازمان چه آزمایشاتی را در رابطه با زمینه های آسیب پذیری خاص مهندسی اجتماعی انجام می دهد؟

 

نظرات

نظر (به‌وسیله فیس‌بوک)