چاه بی‌قانون: قربانیان بی‌شمار در محیط‌های کار ایران

بی‌توجهی به ایمنی و عدم تصویب قوانین کارآمد، هزاران کارگر را در محیط‌های کار به کام مرگ یا مصدومیت می‌کشاند. این حوادث، خانواده‌های بسیاری را در معرض آسیب‌های جبران‌ناپذیر مالی و روانی قرار می‌دهد و معضلات متعددی برای آنان ایجاد می‌کند.

بر اساس آمارهای پزشکی قانونی، در سال ۱۴۰۳ حدود ۲۰۰۰ نفر در حوادث محیط‌های کار جان خود را از دست دادند. این رقم به معنای عزادار شدن حدود ۲۰۰۰ خانواده است.

این آمار نشان می‌دهد که بیش از ۲۶ هزار نفر نیز دچار مصدومیت شده‌اند. هرچند به گفته دبیرکل خانه کارگر، این آمار فقط شامل موارد ثبت‌شده است. این آمار فقط مربوط به افرادی است که شکایتشان را ثبت کرده‌اند.

طبق آمار پزشکی قانونی، مجموع مصدومان حوادث محیط‌های کار در سال گذشته ۲۶۵۴۸ نفر بود. در این میان، ۱۵۱۸ زن و بقیه مصدومان مرد بوده‌اند.

استان تهران در صدر لیست بیشترین مصدومیت‌ها قرار دارد. استان‌های خراسان رضوی، اصفهان، فارس و خوزستان نیز در بالای این فهرست هستند.

هر یک از این استان‌ها در سال ۱۴۰۳ بیش از ۱۵۰۰ مصدوم را ثبت کرده‌اند. بیشترین قربانیان حوادث محیط‌های کاری در سال ۱۴۰۳ در استان‌های تهران، اصفهان، خراسان رضوی، آذربایجان شرقی و مازندران ثبت شده‌اند.

این در حالی است که بسیاری از افراد در محیط‌های کار از حق بیمه تأمین اجتماعی برخوردار نیستند. بسیاری از حوادث سبب ازکارافتادگی و خانه‌نشینی کارگران می‌شود.

کارگرانی که برای تأمین هزینه‌های حداقلی زندگی مشکل داشتند. حالا این خانه‌نشینی نیز به مشکلاتشان افزوده شده است.

بسیاری از قربانیان محیط‌‌های کار ثبت نمی‌شوند!

در سال ۱۴۰۳، در مجموع، ۱۹۸۶ نفر به دلیل حوادث در محیط‌های کاری جان باختند. در میان این تعداد، ۱۵ زن و بقیه مرد بوده‌اند.

در سال ۱۴۰۳، بیشترین علت مرگ در محیط‌های کار سقوط از ارتفاع بوده است. این دلیل با ۹۵۷ نفر، معادل ۴۲ درصد از کل فوتی‌ها را شامل می‌شود.

پس از سقوط، اصابت جسم سخت با ۳۹۹ نفر، برق‌گرفتگی با ۲۸۳ نفر در رتبه‌های بعدی قرار دارند. سوختگی با ۱۱۸ نفر و کمبود اکسیژن با ۴۰ نفر از دلایل دیگر هستند.

سایر عوامل نیز با ۱۸۹ نفر در رتبه‌های بعدی قربانیان محیط‌های کار قرار دارند.

این آمار نشان می‌دهد که ریسک‌های تکراری هر سال جان صدها کارگر را می‌گیرد. این اتفاق بدون اعمال سازوکارهای پیشگیرانه کارآمد می‌افتد.

قطع به یقین این آمار منتشر شده، همه آمارها نیست. این فقط آمار افرادی است که شکایتشان ثبت شده و به دادگاه می‌رود.

خیلی از حوادث در محیط‌های کاری اتفاق می‌افتد و ثبت نمی‌شود. شکایتی هم در این زمینه صورت نمی‌گیرد. بنابراین، همه حوادث در آمار اعلام‌شده خلاصه نمی‌شود.

نیمی از حوادث در محیط‌های کار مربوط به بخش ساختمانی است. بیش از ۵۰ درصد این حوادث ناشی از کارهایی است که برای کارگران ساختمانی به وجود می‌آید.

وجود پرتگاه‌های مختلف و عدم وجود الزامات ایمنی از دلایل اصلی این حوادث است. عموماً در محیط‌های کار ساختمانی که کارگران ساده کار می‌کنند، این عوامل باعث پرحادثه بودن این بخش می‌شود.

عامل مرگ‌ومیر کارگران حادثه یا بی‌کفایتی؟

در کنار فعالیت‌های ساختمانی که آبستن حوادث است، برخی محیط‌های کار دیگر نیز پرخطر هستند. مانند معادن که ممکن است درصد قابل ملاحظه‌ای نباشد، اما حوادث آن بسیار دلخراش است.

درباره حوادث منجر به مرگ در محیط‌های کار، علیرضا محجوب، دبیر خانه کارگر، گفته است: «به علت قلت بازده و قلت بازرسی‌ها و یا مضیقه مالی و بودجه، آنگونه که شایسته است، اتفاقی در این زمینه نیفتاده است.» او افزود: «امیدواریم که شاهد حذف این حوادث باشیم… از همه می‌خواهیم که تلاش کنند این حوادث را کاهش دهند.»!

بسیاری از این کارگران با وجود همه اقدامات صورت گرفته، حتی از بیمه نیز محروم هستند. بیمه‌ای که مطابق قانون اساسی چهل و چند سال پیش، امری همگانی و حق همه است.

در همین حال، شاهد سخت‌گیری‌های بی‌مورد برای بیمه شدن افراد هستیم. این سخت‌گیری‌ها در بسیاری از مشاغل پرحادثه مانند همین کارگران ساختمانی اعمال می‌شود.

آخرین مصوبات مجلس ملایان نیز به جای تقویت بیمه‌گری، راه‌هایی را گشوده است. این مصوبات، بیمه شدن را به ویژه برای کارگران ساختمانی دشوارتر کرده است.

تمام این شرایط نشان می‌دهد که توجه به امنیت در محیط‌های کار یک موضوع جدی است. عدم توجه به این موضوع سبب افزایش آمار مرگ‌ومیر در محیط‌های کار شده است.

با وجود شرایطی که ذکر شد این سوال پیش می‌آید صبح که کارگران از خانه قدم به بیرون می‌نهند تا قوتی برای خانواده خود فراهم سازند نمی‌دانند که در محیط‌های کار پای می‌گذارند یا تله‌های مرگ؟!

[عامل مرگ ‌و میر کارگران؛ حوادث کار یا بی‌کفایتی حکومت؟]

نظرات

نظر (به‌وسیله فیس‌بوک)