آتش سوزی در سینما رکس آبادان

روز ۲۸ مرداد، رسانه های کشور خبر وحشتناکی حاکی از آتش سوزی عمدی سینما رکس و سوختن نزدیک به ۴۰۰ نفر را به جهانیان اعلام کرد ند. این واقعه، یکی دیگر از عوامل مهمی بود که سقوط رژیم شاه را فراهم کرد. تبلیغات عظیمی در داخل و خارج از کشور برعلیه حکومت شاه به راه افتاد. فردای آن روز رادیو بی. بی. سی، این خبر را با آب و تاب تمام اعلام کرد و گفت:

« دولت ایران می گوید که حملۀ تروریستی دیشب را که به مرگ تقریبآ ۴۰۰ نفر در سینمائی در شهر آبادان انجامید رسمآ بررسی خواهد کرد.برطبق اخبار رادیو ایران  تا کنون اجساد ۳۷۷ نفراز زیر آوار سینما بیرون آورده شده و گروه های امدادی هنوز مشغول جستجوی خرابه هستند. سینما دیشب پر از تماشاچی بود که ناگهان تروریست ها به هر چهار گوشۀ ساختمان آتش زدند. از آنجائی که درهای خروجی سینما قفل بود تماشاچیان نتوانستند که از ساختمان فرار کنند. خبرنگار بی. بی. سی. در تهران می گوید که این ضایعه پر تلفات ترین حریق عمدی بود که اخیرآ در ایران صورت گرفته. دیشب یک سینمای دیگر این بار در شیراز سوزانده شد و انفجار بمبی در رستورانی یک نفر را زخمی ساخت. در هفتۀ گذشته هم سه نفر در حریق سینمائی در مشهد کشته شدند.»[۱]

این خبرِ بی. بی. سی، بطور ماهرانه ای، فاجعۀ آبادان را به گردن رژیم انداخت. زیرا که برای اولین بار و با اطمینان تمام، « قفل بودن درب های سینما » را مطرح کرد. به عبارت دیگر، رادیو بی. بی. سی. و متعاقب آن، « مسؤل میز ایران در وزارت امور خارجۀ ایالات متحده »[۲]، با اطمینان مدعی شدند که عوامل رژیم، درب های سینما را از بیرون قفل کرده و سپس آن را به آتش کشیده بودند تا مردم را بسوزانند. مخالفین حکومت نیز با استناد به این ادعاها، و برخی دعاوی دیگر، شاه و ساواک وی را عامل آتش سوزی قلمداد کردند.

به لحاظ اهمیتی که این واقعه در تسهیل سقوط رژیم محمدرضاشاه و پیروزی انقلاب اسلامی داشت، و به علت این که هنوز سردمداران رژیم اسلامی، این جنایت را به پای حکومت سابق می گذارند، لازم می دانیم که آن را با تفصیل بیشتر برای ثبت در تاریخ بیان کنیم.

[۱]  –  انقلاب ایران به روایت رادیو بی. بی. سی. ص ۲۲۲.

[۲]  –  « هنری پرکت » مسؤل میز ایران در وزارت امور خارجۀ ایالات متحده نیز بعد ها طی مصاحبه ای، رژیم شاه را عامل آن آتش سوزی دانست. وی در این مورد گفت:

«…متعاقبآ اواخر ماه اوت، شاید بیست و پنجم، توی تالار سینمائی در بندر عباس [ گوینده اشتباه می کند، منظور آبادان است. م. ] آتش سوزی شد و فکر کنم ۷۰۰ نفر کشته شدند چون درها قفل شده بودند. فاجعۀ هولناکی بود. آدم های شاه تقصیر را انداختند به گردن روحانیون…در ایران هیچ کس این ادعا راباور نکرد. همه اعتقاد داشتند حکومت این کار را کرده و تقصیرش را انداخته به گردن روحانی ها…ما در آن برهه گزارش خیلی کوتاهی – در حدّ چند جمله – از سی. آی. إی گرفتیم که از قول یکی از رابط های سی. آی. إی در ساواک می گفت ساواک مقصر است. کی می داند این ادعا درست بود یا نه؟ » ن – ک: تاریخ ایرانی  www.tarikhirani.ir/      

لازم به تذکر است که بنا به گفتۀ، برژینسکی، « هنری پرکت » یا « هنری پرشت » مخالف شاه بود و می خواست که او از قدرت برکنار شود. ن – ک: غلامرضا نجاتی، تاریخ سیاسی بیست و پنج سالۀ ایران، ص ۱۲۰.

(ن-ک: صص۲۰۲-۲۰۱)

نظرات

نظر (به‌وسیله فیس‌بوک)