شیشه دولت پزشکیان در بغل سنگ جبهه پایداری و شرکاء!
دولت پزشکیان در میان احتمال تثبیت، تضعیف یا سقوط قرار دارد. این دولت اختیارات محدودی دارد و در کنار نهادهای قدرتمند اما غیرپاسخگو قرار گرفته است. دولت پزشکیان از ابتدا شرایطی شکننده داشت و همچنان با چالشهای بسیاری روبهرو است.
دولت پزشکیان انسجام حزبی، جناحی یا جبههای ندارد. در مقایسه با دولتهای خاتمی، روحانی، احمدینژاد و رئیسی، انسجام داخلی آن کمتر است.
افراد بسیاری از جریانهای مختلف در دولت حضور دارند، اما انسجام ساختاری دیده نمیشود. برخی از این افراد حتی در تعریف وسیع وفاق ادعایی پزشکیان نیز جای نمیگیرند.
همین مسئله باعث شده دولت پزشکیان در مدیریت بحرانها ناتوان باشد و نتواند سیاستگذاریهای مؤثر اجرا کند. اختلافات داخلی، موجب سردرگمی در تصمیمگیریها شده است.
ساختار دولت پزشکیان نیز شکننده است. این دولت پس از جنبش ۱۴۰۱ با کمترین درصد رأی و پایینترین مشارکت مردمی شکل گرفت.
مخالفان دولت نفوذ و انسجام بالایی دارند و منابع مالی و سازمانی گستردهای در اختیارشان است.
این موضوع موقعیت دولت پزشکیان را ضعیفتر کرده است. در چنین شرایطی، توان اجرایی دولت بهشدت کاهش یافته و در مسیر تصمیمگیریها موانع متعددی قرار دارد.
بسیاری از کارشناسان معتقدند که دولت پزشکیان توان مقابله با این چالشها را ندارد.
نیروهای باند خامنهای موسوم به خالصسازان که از دولت کنار گذاشته شدند، همچنان در نهادهای فرهنگی، امنیتی و مجلس فعالاند.
رسانهها، صداوسیما و مراکز مالی بزرگی نیز در اختیار این نیروهاست.
جلیلی در انتخابات اختلاف رأی اندکی با پزشکیان داشت، این نیز نشاندهنده شرایط شکننده دولت است.
این وضعیت، ثبات دولت پزشکیان را با خطر مواجه کرده است. هرگونه تغییر در شرایط سیاسی حاکمیت ملایان میتواند بحرانهای داخلی دولت را تشدید کند.
با وجود تلاشهای دولت، بخش بزرگی از بدنه قدرت همچنان در اختیار مخالفان دولت پزشکیان است.
بحران مشروعیت پاشنه آشیل دولت پزشکیان و خامنهای
پایگاه دولت پزشکیان نیز ضعیف است. ۵۰ درصد مردم طبق آمار رسمی از شرکت در انتخابات خودداری کردند.
این نشان میدهد که این دولت از ابتدا با بحران مشروعیت روبهرو بوده است همانند مقیاس کلیتر آن یعنی حاکمیت ملایان.
فشارهای مختلف، آیندهای مبهم را برای دولت ترسیم میکند و احتمال تضعیف یا سقوط آن را افزایش میدهد.
افزایش بیاعتمادی مردم نسبت به سیاستهای دولت، از دیگر عوامل مهمی است که موقعیت آن را تضعیف کرده است.
بسیاری از شهروندان احساس میکنند که دولت توانایی برآورده کردن مطالبات آنها را ندارد.
عوامل جدیدی نیز در سرنوشت دولت پزشکیان نقش دارند.
کنار گذاشتن ظریف و استیضاح همتی، فشارهای داخلی را افزایش داده است.
محمدرضا عارف، معاون اول دولت پزشکیان، در ۲۰ اسفند ۱۴۰۳ در «شورای عالی راهبری برنامه هفتم» اذعان کرد که نظام اداری کشور ناکارآمد است. در چنین شرایطی نه کارمند انگیزه لازم را دارد و نه مدیر میداند که آیا فردا هست یا نه؟!»
این اظهارات نشاندهنده وضعیت نامناسب ساختار اجرایی دولت است. نبود انسجام در بدنه اجرایی، امکان مدیریت بحرانهای اقتصادی و اجتماعی را کاهش داده است.
حامیان دولت پزشکیان شامل بخشی از اصلاحطلبان قلابی، برخی اصولگرایان و میانهروهای باقیمانده از دوران روحانی هستند.
اما این گروهها دچار بحرانهای استراتژیک، تشکیلاتی و ارتباطیاند. انفعال و سیاستگریزی میان حامیان این دولت، بهویژه در انتخابات اخیر، مشهود است.
حتی بسیاری از چهرههای سیاسی که در ابتدا از دولت حمایت میکردند، اکنون از آن فاصله گرفتهاند. این روند، دولت پزشکیان را بیش از پیش منزوی کرده است.
سرانجام دولت پزشکیان؛ شکست، سقوط یا عزل؟
افزایش نارضایتیهای اقتصادی و اجتماعی، احتمال شکلگیری جنبشهای اعتراضی را بالا برده است.
در دولت روحانی، اعتراضات دی ۱۳۹۶ و آبان ۱۳۹۸ دولت را بهشدت تضعیف کرد.
اکنون دولت پزشکیان با شرایط شکنندهتری روبهرو است. هرگونه اعتراض گسترده، میتواند آینده آن را متزلزل کند.
کاهش قدرت خرید مردم، افزایش تورم و بحرانهای اقتصادی، همگی دستبهدست هم دادهاند تا نارضایتی عمومی افزایش یابد. دولت پزشکیان هنوز نتوانسته پاسخی مؤثر برای این بحرانها ارائه دهد.
در گذشته، اقتصاد و معیشت مردم به سیاست خارجی وابسته بود. اکنون ثبات داخلی و امنیت ملی حاکمیت نیز به مناسبات جهانی گره خورده است.
رویکردهای اخیر دولت پزشکیان، پس از منع مذاکره توسط خامنهای، به سمت رویههای دولت رئیسی حرکت میکند.
این شباهت، باعث شده است که بسیاری از تحلیلگران دولت پزشکیان را ادامه همان سیاستهای شکستخورده بدانند. این موضوع موجب افزایش فشار بر دولت شده است.
بیمحتوا شدن سخنان پزشکیان، تکرار کلیشههای بیاثر و کاهش تعامل با جامعه، به ریزش پایگاه اجتماعی دولت منجر شده است.
این شرایط باعث بیثباتی اقتصادی، افزایش تورم، رکود بورس و کاهش سرمایهگذاری میشود.
ناامیدی جامعه از بهبود شرایط، روندی خطرناک برای آینده دولت پزشکیان ایجاد کرده است.
کارشناسان معتقدند که اگر دولت نتواند اصلاحات جدی انجام دهد، آیندهای مبهم در انتظار آن خواهد بود.
نتیجه نهایی این تحولات، نگاه منفیتر جامعه به سیاست است. این وضعیت، از تعلیق سیاست به تعطیلی آن منتهی میشود.
با این توصیفات، دولت پزشکیان در سال ۱۴۰۴ در موقعیتی شکننده و در آستانه سقوط قرار خواهد گرفت.
افزایش فشارهای داخلی و خارجی، باعث شده است که آینده دولت بیش از پیش مبهم باشد.
با توجه به این شرایط، بسیاری از تحلیلگران احتمال سقوط دولت پزشکیان را در سالهای آینده بسیار بالا میدانند.
[دولت پزشکیان با الگوی مدیریتی دولت رئیسی چگونه خواهد بود؟]
هنوز نظری ثبت نشده است. شما اولین نظر را بنویسید.