دیباچه
خودکامگی با مسئولیت محدود
همهی ما تصویری کارتونوار از حکومتهای استبدادی در ذهن داریم. در این تصویر، مرد شروری در راس حکومت است. او ارتش و پلیس را در اختیار دارد. ارتش و پلیس مردم را با تهدید به کاربرد خشونت میترسانند. آنها همدستان خبیثی هم دارند و شاید، برخی نیز مخالفان دلیر چنین مجموعهای باشند.
خودکامگی، با مسئولیت محدود، اثر آن اَپلباوم
اما در قرن بیست و یکم، این تصویر کارتونوار، با واقعیت شباهت ناچیزی دارد. امروزه، حکومتهای استبدادی را نه یک شخصیت منفی، بلکه شبکههایی پیشرفته و مجهز سازمان میدهند. این شبکهها بر ساختارهای مالی فاسد و دزدسالار، مجموعهای از خدمات امنیتی-نظامی، شبهنظامی، پلیس و وجود کارشناسان فناوریای استوارند که ابزارهای رصد امنیتی، تبلیغات و گسترش اطلاعات نادرست را فراهم میکنند. اعضای این شبکهها، نه تنها درون حکومت خودکامهی موجود با یکدیگر پیوند دارند، بلکه به شبکههایی در کشورهای استبدادی و گاهی در نظامهای دموکراتیک نیز ارتباط دارند. شرکتهای فاسد حکومتی در حاکمیتی استبدادی با شرکتهای فاسد حکومتی در حکومت استبدادی دیگری به تجارت میپردازند. پلیس حکومتی استبدادی ممکن است، پلیس نظام استبدادی دیگری را در روند دریافت سلاح، تجهیزات و آموزش نیروها پشتیبانی کند. تبلیغاتچیان آنها نیز منابعشان را در اختیار یکدیگر میگذارند. مجموعههای سایبری، اوباش مجازی و شبکههای رسانهایای را که تبلیغات یک حکومت استبدادی را پیش میبرند، میتوان برای تبلیغات حکومت استبدادی دیگر و همچنین، گسترش باورهایی مانند زوال دموکراسی، ثبات حکومتهای استبدادی و شیطانپنداری آمریکا نیز به کار گرفت.
این پیشدرآمد، به معنای وجود اتاق فکری مخفی نیست که شخصیتهای منفی مانند فیلمهای جیمز باند در آن به دیدار یکدیگر میروند. به همین ترتیب، درگیری ما با نظامهای استبدادی کارزار نیک و بد، رویارویی دوطرفه یا «جنگ سرد دوم» نیست. در میان خودکامگان نوین هستند کسانی که خود را کمونیست، پادشاهیخواه، ملیگرا و خداباور نیز مینامند. رژیمهای آنها ریشههای تاریخی گوناگون، هدفهای متفاوت و نمودهای مختلف خود را دارند. کمونیسم چین و ملیگرایی روسی نه تنها با یکدیگر، بلکه با سوسیالیسم بولیواری ونزوئلا، سیاست خودکفایی کرهی شمالی یا همان جوچه (Juche) و بنیادگرایی شیعی در جمهوری اسلامی ایران تفاوت دارند. همه آنها با پادشاهیهای کشورهای عربی و حکومتهای دیگر، از جمله عربستان سعودی، امارات متحدهی عربی یا ویتنام، تفاوت دارند که بیشترشان در پی تضعیف جهان دموکراتیک نیستند. آنها همچنین با خودکامگان نرمخوتر و دموکراسیهای ترکیبی متفاوتاند که گاهی دموکراسیهای نالیبرال نیز نام گرفتهاند و – مانند ترکیه، سنگاپور، هند، فیلیپین و مجارستان – گاهی با جهان دموکراتیک همسو هستند و گاهی نیستند. برخلاف ائتلافهای نظامی یا سیاسی برخاسته از زمانها و مکانهای متفاوت میان دولتها، گروه کشورهای استبدادی نه مانند جبهه یا سامانهای یکپارچه، بلکه مانند مجموعهای از شرکتهای مسئولیتمحدود رفتار میکنند. آنها را نه ایدئولوژی، بلکه عزم بیرحمانه و تنگنظرانه برای حفاظت از ثروت و قدرت اختصاصیشان پیوند میدهد: میتوان این ویژگی را محور خودکامگی یا ابرشرکت خودکامگان با مسئولیت محدود (Autocracy, Inc) نامید.
منبع: «وبسایت ایران امروز»
گزیدهای از داستانها، مقالهها و ترجمهها (لینک)
هنوز نظری ثبت نشده است. شما اولین نظر را بنویسید.