مقدمه

من معتقدم گفتمان‌های نظری و عَملی موسیقیِ “ردیف-دستگاهی ایران” به کژفهمی در نگرشِ شگفت‌گرایانه و میانمایگی در راهبردِ بنیاد‌گرایانه از گذشته تا اکنونیت دچار شده است. تحلیل من در جُستارهای پیش‌رو متمرکز بر روایت و تحلیل موسیقی ردیف-دستگاهی ایران از دوران پسا-وزیری تا اکنون با نگاهی متمرکز بر وضعیت‌های “پالتیک-استتیک” خواهد بود. این جُستارها از نظم تاریخی برخوردار نخواهد بود.

اجازه دهید با این پرسش آغاز کنم.
در “وضعیت‌ها” هنرمند در مقام سوژه‌ی خودانگیخته آیا می‌تواند استمرارِ فعلیت یافتن شرِ “نه” را پایان دهد و در گفتمان ابتذال‌گرایانه‌ی “آری” نیز گرفتار نشود؟

کژفهمی “وضعیت‌ها” می‌تواند با “نه” و “آری” گفتن به آن آغاز شود. به گمان من “نه” گفتن به “وضعیت‌ها” در ساختار هنر ایران، بدل به واکنشی انفعالی از فعلیت یافتن “نه” در زمان استمراری است.

“نه” گفتن به وضعیتِ سوژه‌ی”نه” در زمانِ استمراری به معنی “آری” گفتن نمی‌باشد. در اینجا می‌توان حداقل یک

وضعیتِ دیگری را نیز یافت.
“نه” به “نه”های گرفتار‌مانده‌ در سوژه‌ی استمراری.
شر در “نه”‌ی استمرار یافته می‌تواند هولناک‌تر از تحکمِ “آری” گفتن بنیادگرا باشد.

فرضیه‌ی من با توجه به وضعیتِ پرتَنش و اضطراری اکنونیت اینگونه است.
از آغاز، آغاز کردن. “آغاز” در اینجا احضار گذشته و گذشتگان نیست. “آغاز” محاکمه‌ی گذشته و گذشتگان نیست. “آغاز” استعلای ذهن نیست.
اما “آغاز” چه می‌تواند باشد؟
“آغاز” برساختِ سوژه‌های درون‌ماندگار تکین در “وضعیت‌ِ اضطراری” است. “آغازِ” هنرمند، مترادفِ “اصل هو‌‌ هویت” است. آغازِ “وضعیتِ اضطرارِ بیرونی” و “فروپاشی درونی” دیالکتیکِ منفی را در “اصلِ هو هویت” بازنمایی خواهد کرد.
“وضعیت‌ها” استمرارِ فعلیتِ نیروی “نه” و “آری” را برهم خواهد زد.

این برهم خوردگیِ “آغازیدن از آغاز” و “هنرمندِ خودانگیخته” در انواعِ وضعیت، ساختاری “خودآغاز” خواهد گرفت. رانه و میل درونی، آن را بدل به امرِ

“سرکوب‌ناشدنی” هدایت خواهد کرد. “مقاومت” در برابر هر مواجهه‌ای از “قدرت” در این وضعیت، برساختِ نقدِ درون‌ماندگار است.
“وضعیتِ جدید” مواجهه‌ای است صادقانه میانِ “زمانیتِ زمانهای آغاز” و “امر‌ِبودگی” امرِمطلقِ اخلاقی در هنرمندِ محبوس در فروپاشی درونی.
نام آن “بی‌نام در وضعیتِ جدید” را “دستگاه-مند” شدنِ بی‌نام‌ها در “وضعیت” بنامیم.
اندیشه و کار‌‌های هنری متکثر و رنگانگ را در فرضیه‌ی مجموعه‌ها “ردیف” بنامیم.
“گوشه” نام زیر مجموعه‌ای از مجموعه‌‌های دارای “n عضوی” خواهد بود.
و اما موسیقی! موسیقی چیست؟
هر میزبانی‌ای از اسبابِ اتفاق و “نا-متنافر” صوتی در فروپاشیدگی هنرمندِ خودانگیخته، طنین موسیقایی است.

پ.ن
انتشار جستار‌ها در فضای مجازی بدون ویرایش و ویراستاری نهایی خواهد بود. هدف از انتشار آنها در مرحله نخست و پیش از انتشار نسخه‌ی اختصاصی صوتی ردیف، دعوت به گفتگو در فضای دوستانه و تعاملی میان

تمامی آهنگسازان خواهد بود. ما از تمامی یادداشتها و نقدها استقبال خواهیم کرد.

نظرات

نظر (به‌وسیله فیس‌بوک)