به تازگی علاوه بر شعارهای «دانشگاه سیاسی نمی خوایم»، «دانشگاه امنیتی نمی خوایم»، «دانشگاه عقیدتی نمی خوایم»، شعار «دانشگاه مجازی نمی خوایم» را هم باید به شعارها اضافه کرد تا دانشجویان اجازه حضور در فضای دانشگاه را از دست ندهند و در یک سرکوب سیستماتیک دانشگاه ها به تعطیلی کشانده نشوند.
در ماه های گذشته دانشجویان و اساتید دانشگاهی از ستون های اصلی حامی دفاع از جنبش زن، زندگی، آزادی بوده اند و از ابتدای این اعتراضات که ۲۶ شهریور سال گذشته با مرگ مهسا امینی به دست نیروهای گشت ارشاد، شروع شده، کنش های اعتراضی مختلفی را در پیش گرفتند تا مخالفت خود را با حجاب اجباری، نقص حقوق زنان، سرکوب اعتراض های خیابانی و مردمی مسالمت آمیز که معترض به شرایط بحران زده اقتصادی و اجتماعی همانند فقر و بیکاری و تورم بوده اند، نشان دهند.
اما امروز سخنانی از مسئولان جمهوری اسلامی نقل می شود که گویای این است که حضور دانشجویان و اساتید در دانشگاه طبق روال معمولی خود همزمان با سالروز جنبش زن، زندگی و آزادی هزینه زیادی برای جمهوری اسلامی خواهد داشت در نتیجه مجازی اعلام کردن کلاس های دانشگاه و بستن درب های دانشگاه ها از تهدید ها و خطرات احتمالی خواهد کاست.
مهدی گلشنی مدیرکل حمل و نقل عمومی و امور مناطق شهرداری تهران، از انجام مکاتبه برای «مجازی شدن فعالیت دانشگاهها تا دهم مهر ماه» خبر داده و مدعی شده هدف از این تصمیم کاستن بار ترافیکی است. در حالی که این موضوع را می توان اقدامی تحمیلی برای ارزیابی فضای کلی جنبش های دانشجویی و جامعه در سالگرد جنبش زن، زندگی و آزادی دانست.
با اینکه دانشجویان در سال گذشته تحصیلی با سرکوب گسترده روبرو بودند و در برخی دانشگاهها کلاس ها به شکل مجازی برگزار شدند اما بیش از ۱۴۰ دانشگاه صحنه اعتراضات بودند و طی آن بیش از هشتصد دانشجو بازداشت شدند و برای بسیاری از آنها حکم هایی مانند اخراج از دانشگاه، زندان، تعلیق و تبعید تحصیلی صادر شده است.
جمهوری اسلامی پیش بینی می کند که با آغاز سال تحصیلی همزمان با سالگرد جنبش زن، زندگی، آزادی و نیز چالش های که بر سر تصویب لایحه حجاب و عفاف وجود دارد، دانشگاه مجدد خط مقدم اعتراض ها باشد به طوری که رئیس نهاد نمایندگی علی خامنهای در دانشگاهها روز ۳۰ تیر هشدار داده بود که آغاز مجدد اعتراضات مردمی میتواند از دانشگاهها باشد. او طبق روال سابق اقدامات سرکوب گرانه جمهوری اسلامی را به دشمن نسبت داده و ادعا کرد «دشمن منصرف نشده و اعلام کردهاند دانشگاه اولین جایی است که باید اغتشاشات جدید راهاندازی شود.»
در طول تابستان اقدامات جمهوری اسلامی برای سرکوب و پاکسازی دانشجویان شدت بیشتری یافته و طبق جدیدترین آمار شوراهای صنفی دانشجویان کشور در ۲۱ مرداد، خبر داد که دستکم ۲۰۰ نفر از دانشجویان دخترِ دانشگاه بوعلی همدان «بدون اخطار قبلی» از خوابگاه محروم شدهاند و از آنها خواسته شده برای رفع این محرومیت، «تعهدنامه» امضا کنند. این تعهدنامه مبتنی بر عدم مشارکت در اعتراض ها است.
محرومیت دانشجویان از امکانات دانشگاه همانند سلف یا خوابگاه یا تبعید از دانشگاه های شهرهای بزرگ همانند دانشگاه تهران یا دانشگاه صنعتی شریف یا ممنوع الورودی موقتی به قید گرفتن تعهد از حکم های جدیدی است که به دانشجویان داده می شود و برای جلوگیری از نشر و رسانه ای شدن ابلاغیه های کتبی، این محرومیت های به صورت شفاهی و تلفنی یا مراجعه دانشجو به بخش های مختلف دانشگاه با آن مواجه می شود.
درحالی که اساسا دانشگاه فضایی مدرن، آکادمیک، مکان روشنفکری و گفتمان های آزاد و بیان عقیده است اما سرکوب و ایجاد فضای رعب و وحشت و امنیتی کردن جو این محیط های علمی و به اصطلاح آنها پاکسازی دانشجوها و اساتید آزاد اندیش در دهه های گذشته و در یک سال گذشته فشار و اختناق علیه دانشجویان زن، دانشگاه های ایران را از ماهیت خود دور کرده و تبعیض ها آنها را مایوس و دلسرد نموده و شاهد مهاجرت نخبگان کثیری از دانشگاه های معتبر کشور هستیم.
دانشجویان در راستای شعار جنبش زن، زندگی، آزادی خواسته مشخصی در مقابل رژیم جمهوری اسلامی دارند و آن گذر از حجاب اجباری و دانشگاه عقیدتی و سیاسی و جناحی است و اصرار بر سرکوب و حجاب تحمیلی و لوایحی مانند لایحه حجاب و عفاف و بستن درب های دانشگاه ها بر روی دانشجویانی که خواستار تغییر و تحول هستند، تنها شکاف تقابل را در میان این قشر آگاه و روشنفکر عظیم تر و گسترده تر خواهد کرد.
انقلاب فرهنگی جمهوری اسلامی از سال ۱۳۵۹ آغاز شده و دهه ها در سال های ۱۳۷۸ و ۱۳۸۸ روح و جان دانشگاه عرصه یورش نیروهای امنیتی و پلیس بوده و دانشجویان و اساتید روشنگر که تنها خواهان فراغت و آزادی دانشگاه از جناح بندی های اسلام گرایانه بودند، توان سنگینی پرداخت نموده اند و دانشگاه های ایران در داخل از نخبگان خالی شده و در عرصه بین المللی از بسیاری از کرسی های علمی و معیارهای انسانی و آزاد اندیشی و حقوق بشری عقب افتاده است.
یکی از صحنه های درگیری علنی حراست دانشگاه با دانشجویان دختر در قالب جنبش اخیر در خرداد ماه بود که نیروهای حراست به دانشجویان دانشگاه هنر که دست به تحصن علیه اجباری کردن مقنعه زده بودند، یورش برده، اقدام به کتک زدن آنها کرده و شماری را به طور موقت بازداشت کردند.
طبق گفته محمد رضا حسنایی که از ریاست بسیج دانشگاه به عنوان رییس دانشگاه هنر تهران انتخاب شده « پوشیدن مقنعه در دانشگاه هنر اجباری بوده. طبق قانون حضور دانشجو در دانشگاه باید با مقنعه باشد.»
اصرار بر پوشش مقنعه درحالی که دانشجویان دانشگاه هنر پیش از این از شال و روسری هم می توانستند برای تردد در دانشگاه استفاده کنند و این شدت تندروی حتی در میان اصولگرایان نیز اختلاف هایی بسیاری ایجاد کرده و برخی جناح ها ایجاد تقابل و رویایی و شکاف را تهدیدی برعلیه خود می بینند.
نمایندگان مجلس که اختلاف زیادی بر سر تصویب این لایحه و ماده های گنجانده شده در آن دارند روز یکشنبه ۲۲ مرداد ماه رای به بررسی سریع این لایحه به شکل غیر علنی و بدون اطلاع مردم دادند. این امر نشان می دهد که مسئولان و جناح های جمهوری اسلامی خود درباره این لایحه و نتایج آن در سردرگمی و بلاتکلیفی هستند و این لایحه به پاشنه آشیل برای آنها تبدیل شده است.
تصویب لوایح برای تحمیل حجاب اجباری و ایجاد محدودیت ها برای دختران در دانشگاه و به کار بردن اهرم های پلیسی و امنیتی برای اجرایی کردن آن در شرایط تداوم بحران اقتصادی و اجتماعی در جامعه و ادامه اعتراض های خیابانی و نیز برنامه ریزی برای مجازی کردن دانشگاه که نقص و سرکوب تعمدی و خودسرانه بر علیه دانشجو و دانشگاه است، پاییز آرامی را برای دانشگاه ها تداعی نمی کند.
نگارنده: صغری رحیمی
هنوز نظری ثبت نشده است. شما اولین نظر را بنویسید.