IMG09332524به نام خدا

از سرگذشت پيشنيان پند گيريد،
پيش از آنكه شما عبرت ديگران شويد.

مردم فرهیخته شیراز، دوست‌داران محیط زیست
موضوع: هشدار در خصوص ساخت سد تنگ سرخ شيراز

آنچه امروز به عنوان بحران محيط زیست با جنبه‌هايي چون خشك شدن تالاب‌ها، هجوم ريزگردها، آلودگي‌هاي كشنده گازهاي سمي؛ تخريب طبيعت و… خود را با شديدترين حالت ممكن نشان می‌دهد، پی‌آمد چند دهه بي‌توجهی به ابتدايي‌ترين آموزه‌هاي زيستن در كنار طبيعت بوده است. تفكري كه نياز‌هاي بوم شناسي را نه يك ضرورت و امر حياتي، بلکه خواسته‌ی لوكس طرفداران محيط زيست انگاشته و با هر حربه‌اي سعي در متهم كردن و منزوي ساختن صداهايي داشته كه اين نيازها را فرياد زده‌اند. از میان صدها آسيب وارده به طبيعت مظلوم اين سرزمين، سه نمونه بارز و جديدترين آن‌ها؛ خشكيدن درياچه اروميه، هجوم كشنده ريزگردها به خطه شهيد پرور خوزستان و شور شدن درياچه سد گتوند در حد شوري درياهاي آزاد، است. این‌ها دست‌آوردهاي متخصصان و مديراني است كه به عمد يا به سهو نصيحت دلسوزان محيط زيست را نشنيده، به بيراهه رفته و افزون بر تهدید سلامتی مردم، زیان‌های هزاران ميلياردي به طبيعت و منافع آن‌ها وارد كرده‌اند.
اكنون پس از آزمون و خطا‌های فراوان، در ديار شيراز، پايتخت فكر و فرهنگ سرزمين کهن، يكي ديگر از اين دست تصميم‌های متضاد با طبيعت در حال رخ‌دادن است. علی رغم مخالفت سازمان محیط زیست، سدي به نام “تنگ سرخ” در محدوده‌ي شهري پر جمعیت( حدو ۵/۱ ميليون نفر) بر سازندي از جنس مارن و گچ، و در نزديكي گسل فعال سبزه پوشان با همكاري متوليان شهر و با تایید تعدادی از متخصصان آب، در حال گذراندن مراحل اوليه اجرايي است. مجریان سد، برای دست‌یابی به هدف اصلی آن(مهار سیلاب رودخانه خشک شیراز)، سازه‌ای را پیشنهاد کرده‌اند که برای انتخابش ابتدایی‌ترین اصل مهندسی آب و خاک(آزمون گزینه‌های مختلف با معیار‌های اقتصادی، فنی، اجتماعی، فرهنگی و محیط زیستی و سپس انتخاب گزینه برتر) را انجام نداده‌اند. آن‌ها از ابتدا با اتکا بر بازدید‌های زمینی، تنها یک گزینه یعنی ایده بنای سد را در دستور کار قرار داده‌اند.
حوزه‌ی آبخيز اين سد يكي از منابع اصلي تامين آب تالاب مهارلو واقع در حاشيه شرقي شيراز است. با احداث اين سد و مصرف آب آن براي ایجاد مراکز تفرجگاهي پیرامون(كه از هم اكنون اراضی آن با قيمت‌هاي گزاف در حال خريد و فروش است)، گلوي نیمه مرطوب درياچه مهارلو فشرده‌تر مي‌شود. به این ترتیب، نيمه جاني كه براي این تالاب باقي مانده از آن ستانده می‌شود.

68384262531187083987
آگاه باشیم که تمام طرح‌هاي سد‌سازي در حوضه‌هاي بالادست درياچه‌هايي چون اروميه و بختگان-طشک که امروز یکی از مشکلات اصلی کشور است، با تایید متخصصان مطرح آب كشور بنا شده‌اند. اما، امروز هيچ‌يك از آن‌ها نه تنها حاضر به پذيرش مسووليت امضاي خود نيستند، بلکه به نوعی مدعی نیز می‌باشند. از روز پيدايش تفكر ايجاد سد تنگ سرخ، گروهی از متخصصان آب و خاک استان و کشور به دلایلی که در پی می‌آید اثرات منفی ساخت سد را بیشتر از آثار مثبت آن می‌دانند. آن‌ها با استناد به برخی پژوهش‌ها و نظر برخی اساتید از جمله آقایان دكتر سيد آهنگ كوثر، دكتر قدرت‌اله فرهودي، دكتر مجيد اسدي و… به این جمع‌بندی رسیده‌اند که ساخت این سد نه تنها به نفع مصالح عمومی نیست، بلکه در کوتاه مدت و دراز مدت منافع عمومی، جان و مال مردم را تهدید می‌کند. دلسوزان محيط زيست که به هر زباني نادرست بودن اين سازه را فرياد كرده‌اند، جوابي جز تهديد، بي پاسخي و دعوت به دادسرا نشنيده‌اند.
آيا زمان آن نرسيده است كه زبان طبيعت را بفهميم و كفاره‌هايي را كه از بي توجهي به طبيعت در حال پرداخت هستيم به ياد آوريم و يك بار هم كه شده واقعه را قبل از وقوع علاج كنيم؟ (الم يان للذين امنوا ان تخشع قلوبهم لذكرا…)
مهمترين دلايل مخالفان اين سد را در چند فراز مشخص زیر مي‌توان خلاصه كرد:
– نزدیکی محل بنای سد به گسل‌ها به ویژه گسل سبزه پوشان و خطر شكست سد در اثر زمین لرزه كه حيات ساكنان يك و نيم ميليون نفري شيراز را تهديد مي‌كند. به این مسئله باید حرکت کوه دراک را نیز افزود.
– حتي اگر احتمال خرابي ناخواسته (طبيعي) را صفر که فرضی محال است، بپذیریم، امكان تخريب مصنوعي سد احداث شده بر فراز يكي از مهمترين كلان‌شهرهاي كشور وجود دارد. دشمنان دد صفتي چون رژيم صهيونيستي و تروريست‌هاي تكفيري (دشمنان آشكار نظام مقدس جمهوري اسلامي) كه به معاهدات جهاني (معاهده IHL ممنوعيت تخريب سدها) پايبند نيستند، با احداث اين سد راهي ساده وكم هزينه براي تخريبي وسيع خواهند يافت. پرتاب بمب‌هايي بسيار ابتدايي (بمب بشكه‌اي) به درون مخزن و پشت ديواره دو سد آلمان در جنگ جهاني دوم و تخريب آنها تجربيات تلخي را به جاي گذاشته‌است.
– گريز آب از درياچه و آبدار كردن لايه‌هاي مارني اطراف كه سبب ايجاد توده‌هاي گلي در سيلاب‌ها و مدفون كردن مناطق مسكوني اطراف خواهد بود.
– بالا آمدن سطح سفره آب زيرزميني در اراضی پایین دست سد(مناطق مسکونی دشت شيراز)؛
– كاهش قابل توجه آب ورودي به تالاب مهارلو كه تنها منبع آب آن سيلاب‌هايي است كه قرار است با احداث اين بنا بخش بزرگي از آن در درياچه سد ذخيره شود. اين موضوع سبب خشكي مداوم درياچه و تبديل آن به يك منشا ريزگرد فعال شده و شهرهاي شيراز، سروستان و روستاهاي اطراف آن را تهديد مي‌كند.
– رسوب دهی فراوان اراضی حوضه سد که سبب پر شدن مخزن آن در کوتاه مدت می‌گردد.
مخالفان بنای سد براین باورند که براي مهار سيل رودخانه خشک شیراز روش‌هاي مديريتي و زيستي سازگار با محيط زيست فراوانند. نمونه‌اي از آن در سر شاخه نهر‌اعظم در كلستان (۳۰ كيلو‌متري غرب شيراز) به وسيله اداره كل منابع طبيعي و آبخیزداری فارس انجام شده كه در سطح ملي نيز الگو است. بر اساس پژوهش‌هاي انجام شده با اجراي اين طرح، از سال ۱۳۸۵ با اصلاح كاربري اراضي و به كمك مردم، نه تنها از روان‌آب براي توليد كشاورزي (بادام، انگور و انجیر دیم) استفاده شده، بلكه به ميزان چشمگيري از شدت سيل كاسته شده است.
نگذارید سد تنگ سرخ را بسازند.

نظرات

نظر (به‌وسیله فیس‌بوک)