به مناسبت روز جهانی زن: «اودری لرد، زن‌گرایی که فمینیسم را بازخوانی کرد»

Image result for audre lorde womanist feminist

“به عنوان یک زن 49 ساله فمینیست، سوسیالیست، سیاه‌پوست، لزبین و مادر دو فرزند که یکی از آنها پسر است و به عنوان جزئی از یک زندگی مشترک سیاه-سفید، بطور معمول من خود را درگروه‌هایی باز می‌یابم که به عنوان “دیگری” تعریف می‌شوند، گروه‌هایی که به عنوان منحرف، حقیر و یا ساده‌تر بگویم به عنوان عوضی تعریف می‌شوند.”(صفحه 78، قدرت و لذت، ت شادی امین)

این سطور معرفی اودری لرد (Audre Lorde) به زبان خودش است. او متولد 1934 نویسنده سیاه پوست، فمینیست و فعال حقوق مدنی بود. لرد همواره بر تفاوت‌های میان زنان تمرکز می‌کرد و به نوعی در پی یافتن گروه‌های “دیگری” بود. کسانی که به هر نحوی به شکلی مضاعف در اقلیت قرار داشتند. او از شعرهایش نیز برای رساندن پیام خود که اشاره به نابرابری‌ و بی عدالتی‌ها در حقوق مدنی بود، اشاره می‌کرد.

بی سبب نیست که نوشته‌های او عموما حول محور “فرضیه تفاوت‌ها” نوشته می‌شد. او باور بر تقابل دوتایی زن و مرد را بیش از حد ساده‌انگارانه می‌پنداشت و معتقد بود زنان بیشتر از آنکه همچون توده‌ی جامدی به نظر برسند در واقع در میان خودشان نیز پر از تفاوت‌ها و تقابل هستند. از این رو او به پارامترهای مهمی همچون سن، نژاد، طبقه اجتماعی و گرایش جنسی که میان خود زنان نیز سلسه‌مراتب ایجاد می‌کرد، اشاره می‌نمود. وی خود را یک زنگرا (Womanist) می‌دانست و معتقد بود:

«زنگرایی به طریقی که فمینیسم قادر به آن نیست٫ به زنان سیاهپوست اجازه میدهد رنگ پوست خود و فرهنگ خود را تأیید کرده و جشن بگیرند.»

به این ترتیب او نگاه غالب بر فمینیسم دهه شصت و هفتاد میلادی را مورد انتقاد قرار می‌داد و بر تفاوت‌ها و گسل‌های موجود میان گروه‌های زنان انگشت می‌نهاد.

Image result for audre lorde womanist feminist

این نگاه ریزبین انتقادی، بی‌شک تاثیرپذیرفته از زندگی شخصی او نیز هست. مادر اودری، دو رگه بود و همین مساله به او اجازه می‌داد از امتیازات سفیدپوستان بهره‌مند شود و این موضوع مایه افتخار خانواده‌ی آنان بود. لرد که در چهارسالگی خواندن و نوشتن را از مادرش آموخته بود اولین شعر خود را در هشت سالگی سرود. در جوانی رابطه‌اش با خانواده‌ چندان صمیمانه نبود و در شعرهایش احساسش به این دوری را نشان می‌داد.

زندگی شخصی لرد نیز به شکل عجیبی نشان از روحیه‌ اوست، اودری چهارده سال با سرطان مبارزه کرد. وی نخستین کسی بود که در سال 1978 با روش ماستکتومی سرطان پستانش تشخیص داده شده بود. شش سال بعد نیز سرطان کبدش را تشخیص دادند. پس از تشخیص سرطان، اودری تصمیم گرفت بر زندگی و نوشتن‌اش همزمان تمرکز کند و از این رو “مجله سرطان” (The Cancer Journals) را نوشت و در 1981 برنده جایزه سال انجمن کتاب همجنسگرایان شد و بعدها مستندی از زندگی او تحت عنوان ” مناجات برای بقا: زندگی و کار اودری لرد” ساخته شد. از 1991 تا پیش از مرگ او ملک الشعرای نیویورک (New York State Poet Laureate) بود. سرانجام در 17 نوامبر 1992 در سن 58 سالگی به علت ابتلا به سرطان کبد درگذشت.

وبسایت شش‌رنگ:
http://6rang.org

صفحه فیسبوک شش‌رنگ:
https://www.facebook.com/6rang.Iran

کانال شش‌رنگ در تلگرام:
https://t.me/Iran6Rang

فضای اختصاصی شش‌رنگ در تریبون زمانه:
https://www.tribunezamaneh.com/archives/author/6rang-org

نظرات

نظر (به‌وسیله فیس‌بوک)