صدور حکم حبس ابد توسط دادگاه ضد تروریستی کوئته برای کنشگر مدنی و فعال معروف حقوق بشری دکتر مهرنگ بلوچ و یکی دیگر از رهبران BYC ( کمیته یکجهتی بلوچ )بنام صبغت الله شاه در بین فعالین حقوق بشری و‌ جامعه مدنی ، موجی از نگرانی و تشویش را بر انگیخت . جنبش BYC به رهبری دکتر مهرنگ از سالها پیش در پی ناپدید سازی های گسترده و انجام قتل های فرا قضایی و کشف گورهای دستجمعی در ایالت بلوچستان پاکستان شکل گرفت . این جنبش با برگزاری تحصن و راهپیمایی طولانی از تربت تا اسلام آباد و تجمعات بزرگ در شهرهای مختلف ، در بین مردان و زنان بلوچستان ، بسرعت همه گیر و گسترده شد . بگونه ای که حاکمیت در تقابل با برگزاری چنین تجمعات ِ پر تعداد و حضور گسترده زنان و مردان ، به خشونت روی آورد . دکتر مهرنگ بلوچ ، در ۲۲ مارس ۲۰۲۵ در جریان یک تحصن اعتراضی در شهر کویته ، مرکز ایالت بلوچستان ، دستگیر شد و سپس موج دستگیری ها به سایر اعضای رهبری BYC تسری پیدا کرد . دستگیر شدگان ، در جریان محاکمه و دادرسی از حقوق اولیه خود محروم شدند ، بجای برگزاری علنی دادگاه و حضور متهمان در آن ، دادگاه اغلب بصورت غیابی برگذار می شد. علیرغم اعلام آمادگی تیمی قوی از وکلای مستقل برای دفاع از رهبران BYC ، اما از سوی دادگاه برای آنها وکیل تسخیری ِ دولتی تعیین شد .
این اقدام دادگاه با صدور حکمی چنین سنگین ، نشان دهنده آن است که دادگاههای این کشور تحت فشار حکام سیاسی و نظامی – امنیتی تا چه حد می توانند از رعایت روند های منصفانه قضایی فاصله بگیرند و با نقض موارد متعدد حقوق متهمین و زندانیان سیاسی ، بخشی از دستگاه سرکوب برای فعالین مدنی و حقوق بشری باشند . صدور چنین احکامی در تاریخ پاکستان علیه فعالین سیاسی بلوچ کم سابقه نیست . از زندانی کردن آغا عبدالکریم احمد زهی برادر خان قلات تا حبس ابد نواب نوروز خان و تا انحلال حکومت بلوچستان در سال ۱۹۷۳ و زندانی کردن همه رهبران بلوچ در زندان حیدر آباد ، نشان داده است که تداوم چنین سرکوب و احکام سنگین قضایی در نهایت زمینه ساز شکل گیری خشونت های سیاسی گردیده است . اما شکل گیری جنبش مدنی BYC و مقاومت مدنی دکتر مهرنگ از او یک چهره سرشناس حقوق بشری و فعالیت های مدنی فراتر از مرزهای پاکستان ساخته بود . در اکتبر ۲۰۲۴ به عنوان ۱۰۰ شخصیت اثر گزار روزنامه تایم و در دسامبر ۲۰۲۴ در فهرست ۱۰۰ زن نوطهور بی بی سی برگزیده شد . و در مارس ۲۰۲۵ جز نامزدان جایزه صلح نوبل قرار گرفت .
بی تردید صدور احکامی چنین سنگین در شرایط ناپایدار ایالت بلوچستان نه تنها راه را برای گسترش ناپدید سازی اجباری و قتل های فرا قضایی بیش از پیش هموار می کند بلکه به تضعیف هر چه بیشتر فعالیت های قانونی و کنش های مدنی می انجامد و بر شدت تنش های خشونت آمیز می افزاید .
ما فعالین اجتماعی و مدنی استان سیستان و بلوچستان این احکام ظالمانه را که با اعمال نظر نهادهای نظامی – امنیتی توسط دادگاه صادر شده را بشدت محکوم می کنیم . خواستار آن هستیم که احکام صادر شده مورد تجدید نظر قرار گیرد و دکتر مهرنگ به همراه سایر رهبران و اعضای BYC بدون قید و شرط آزاد شوند . زیرا وجود و حضور چنین فعالین مدنی در اجتماع همواره می تواند گشایشی در حل مسالمت آمیز تنش های سیاسی و خشونت پرهیز باشد .

عبدالقادر پربار
دادکریم باشنده
علی بخش دشتیاری
محمدصدیق ابروفراخ
یونس زین الدینی
احسان رئیسی
شریف امیری
رحیم رئیسی
یحیی بلوچی
مراد بلوچی
جمشید اولیایی
احمد ملازهی
علی اکبر بلیده
بیژن میرلاشاری
اسحق رمشکی
حسام رئیسی
علی سابکزئی
جاسم دادور
نعیم ملازهی
بهمن دانش
هارون اخلاقی
شعیب میرزائی
معین شیرانی
عبدالعزیز دولتی بخشان
صابر رئیسی
علیرضا دانشور
یونس پاکزاد-
محمدبهرام زی
محمود سربازی
عبدالقادر برآهوئی
جمال الدین بارکزائی
توران حمل زهی
محمد حسین بزرگزاده
یحیی کریم زایی
عبدالسلام بلوچزاده
محمد شهدادزهی
مسعود امیری راد
عبدالقادر بلیده ای
عبدالقیوم ایراندوست
تیمور بارگزهی
مددخان بارگزهی
رستم سردارزهی
حسن یادگارزاده
سیما سردارزهی
مرتضی سنجرانی
امیر اشراقی
غلام محمد اله دادی
غفور دانشور
کریم بخش کرد تمندانی
محمد ریگی
عبدالوهاب ایران نژاد
ذبیح الله رخشانی
محمد حسین رئیسی
یارجان امیری
تیمور بارکزهی
حسین دلمرادزهی
غلامرسول بھروزی
رستم سردارزھی
حمزہ سردارزھی
مھرداد برنایون
محمد اسحاق ملک رئیسی
دوست محمد بلوچ
عبدالصمد صفرزایی
محمد شریف اربابی
چاکر چاکرزهی
عبدالکریم رییسی
عبدالله آسکانی
عبدالسلام بزرگزادہ
منوچھر بارکزئی
مولابخش امیری
محمد انور پناه
رحمت الله صالحی
محمد علم دادور
بھادر نادری
حافظ محمد امین دھواری
عبدارزاق پایدار
عثمان بجارزهی
محمد انور شنبه زئی
عزیز درازھی
سعید سعیدی
نصیر بارکزھی
عبدالله دیده ور
انوش اروند
محمد علی بارکزئی
یارمحمد رئیسی
آیلین میرمرادزهی
نصیر گهرام ئی
محمود دانشور
انوش اروند
محمد علی بارکزئی
رحیم بخش لله زهی
علی بهرامزهی
طارق حسین هوت
عبدالباسط حاجیزاده
زاهده آهار
فرزاد امیری
مریم باشنده
عبدالواحد هونکزهی
نصیر هونکزهی
امید هونکزهی
طارق جهانگیری
محمد دین دشتی
معصومه میرکازهی
نازنین کمال زهی
مبینا حاجی‌زهی

نظرات

نظر (به‌وسیله فیس‌بوک)